Çalışma izni başvurusunun reddi, iznin iptali veya uzatma talebinin olumsuz sonuçlanması hâlinde yabancının ve işverenin önünde sınırlı bir zaman aralığı bulunur. YUKK ve 5901 sayılı kanun çerçevesinde şekillenen bu alanda, itirazın hangi makama yapılacağının karıştırılması en yaygın hak kaybı sebebidir; çünkü yanlış makama yapılan başvuru itiraz süresini durdurmaz.
Göç İdaresi ile Çalışma Makamını Ayırmak
İkamet izni işlemleri ile çalışma izni işlemleri farklı idari birimlerin yetkisindedir. Çalışma izni başvurusunun reddine ilişkin itiraz, kararı veren çalışma makamına yöneltilir; ikamet izni reddi ise göç idaresi teşkilatının işlemidir. Uygulamada iki süreç birbirine bağlı yürüdüğü için mağdurlar itirazı hatalı birime sunar ve kendilerine yönlendirme yapıldığında itiraz süresi çoktan dolmuş olur.
Kararın Tebliğ Tarihi Neden Her Şeyin Başlangıcı
- Süre, kararın öğrenildiği değil usulüne uygun tebliğ edildiği tarihten işlemeye başlar.
- Elektronik sistem üzerinden yapılan bildirimlerde sisteme düşen tarih kayıt altına alınmalıdır.
- İşveren üzerinden yürüyen başvurularda tebligatın işverene yapılması, yabancının haberdar olmasını geciktirebilir; bu risk baştan yönetilmelidir.
İdari İtiraz Aşamasında Yapılması Gerekenler
- Ret gerekçesi kalem kalem çıkarılır; her gerekçeye ayrı ve somut yanıt hazırlanır.
- Eksik belge gerekçesiyle ret verilmişse eksik evrak tamamlanarak itiraza eklenir.
- Kotaya veya istihdam koşullarına dayalı ret varsa işverenin bu koşulu sağladığını gösteren bordro, sigorta ve faaliyet belgeleri sunulur.
- Yabancının mesleki yeterliliğine ilişkin diploma ve denklik belgeleri güncel hâliyle dosyalanır.
- İtiraz dilekçesinin sunulduğu tarih ve kayıt numarası saklanır.
İtiraz Reddedilirse: İdari Yargı Yolu
İdari itirazın reddi hâlinde ya da itiraza süresinde yanıt verilmemesi durumunda, işlemin iptali istemiyle idare mahkemesinde dava açılabilir. Dava süresi de tebliğ tarihinden işler ve idari itiraz süresiyle karıştırılmamalıdır. Yürütmenin durdurulması talebi, özellikle sınır dışı riski doğuran işlemlerde ayrıca ve gerekçelendirilerek ileri sürülmelidir; yalnızca dilekçe sonuna eklenen bir cümle bu talebi karşılamaz.
Süreç Boyunca Yönetilmesi Gereken Yan Riskler
Çalışma izni reddedilen yabancının ülkede kalış statüsü, izin süresinin bitişiyle birlikte tartışmalı hale gelebilir. Bu nedenle itiraz ve dava takvimi, ikamet statüsünün geçerlilik tarihiyle birlikte tek bir çizelgede izlenmelidir. İşveren tarafında ise istihdam kayıtlarının izin durumu ile uyumlu tutulması, ayrı bir idari yaptırım riskini önler.
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeve sunmaktadır; ret gerekçesinin türü ve yabancının statüsü izlenecek adımları değiştirebilir. Tebligatı aldıktan sonra vakit kaybetmeden hukuki değerlendirme almanız süre kaybını önleyecektir.