Türkiye'ye giriş yasağı, çoğu zaman kişiye sınır kapısında ya da ikamet başvurusu sırasında öğretilir. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) uyarınca konulan kayıtlar ile 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu kapsamındaki başvuruların kesiştiği noktada, dosyanın kaderini çoğunlukla belge düzeni belirler. Bu rehber, yasağın kaldırılması veya vize/ikamet sürecinin yürütülmesi için gereken evrak setini ve eksik evraktan doğan usul riskini konu alır.
Kaydın Türünü Öğrenmeden Dilekçe Yazmayın
Giriş kaydı; ikamet ihlali, kamu düzeni gerekçesi, sağlık/masraf kalemleri veya idari para cezası gibi çok farklı sebeplere dayanabilir. Her sebep farklı bir belge seti ve farklı bir muhatap kurum gerektirir. Sebebi öğrenmeden yazılan genel içerikli dilekçe, kurum tarafından "konusu belirsiz" sayılabilir ve kişi süre bakımından bir tur kaybeder. İlk iş, kayda ilişkin bilgiyi resmî kanaldan yazılı olarak talep etmektir.
Temel Belge Seti
- Pasaportun kimlik ve son giriş-çıkış sayfalarının okunaklı kopyası
- Sınır kapısında veya idarece verilen bildirim/tutanak örneği
- Varsa ikamet izni, çalışma izni veya başvuru referans numarası çıktısı
- Ödendiyse idari para cezası veya harç dekontları
- Türkiye'deki bağı gösteren belgeler: aile bağı, iş sözleşmesi, öğrenim kaydı, tapu veya kira sözleşmesi
- Yurt dışından düzenlenen belgeler için apostil ve yeminli tercüme
Vekâlet ve Tercüme Kalemi Neden Kritik
Yurt dışında bulunan yabancının vereceği vekâletnamenin konsolosluk aracılığıyla düzenlenmesi veya apostilli olması gerekir. Uygulamada dosyaların önemli bir kısmı esasa hiç girilmeden, vekâletin usulüne uygun olmaması ya da tercümenin noter onayı taşımaması nedeniyle işlemden kalkar. Belge yabancı dildeyse, tercümenin tarihinin ve tercümanın kimliğinin belgede görünür olması aranır.
Yargı Yoluna Geçerken Zamanlama
İdari başvuru ile yargı yolu birbirini beklemez; idari makama yapılan başvurunun sonucunu beklerken dava açma süresinin işlediği durumlar sık karşılaşılan bir kayıp sebebidir. Bu nedenle bildirim tarihini merkeze alan tek bir takvim tutmak, hem başvuru hem dava tarafını aynı ekranda görmeyi sağlar. Belgelerin dosyaya sonradan sunulacağı hâllerde, dilekçede hangi belgenin hangi aşamada ibraz edileceğini açıkça yazmak eksiklik itirazının önünü keser.
Sık Yapılan Usul Hataları
- Bildirimin tebliğ tarihini not etmeden başvuru yapmak
- Belgeleri tarayıcıdan geçirmeden, tarih ve mühür görünmeyecek şekilde sunmak
- Aile birliği iddiasını nüfus kaydı ile desteklememek
- Aynı dosyada birbiriyle çelişen adres beyanları bırakmak
Burada anlatılanlar genel çerçevedir; yabancılar mevzuatında kişinin uyruğu, giriş tarihi ve kayıt sebebi sonucu doğrudan etkilediğinden, dosyanızı bir hukukçuyla birlikte gözden geçirmeniz önerilir.