Türkiye'ye giriş yasağı, çoğu zaman kişi sınır kapısında geri çevrildiğinde ya da vize başvurusu reddedildiğinde öğrenilir. 6458 sayılı YUKK ve 5901 sayılı Kanun ekseninde hazırlanan bu rehber, tahdit kaydının kaynağının nasıl tespit edileceğini ve usule aykırı işlem nedeniyle doğan hak kayıplarını konu alıyor.
Kaydın Kaynağını Tespit Etmeden İtiraz Yazılmaz
Giriş yasağı tek bir sebebe dayanmaz. Vize veya ikamet süresinin aşılması, harç borcu, sağlık kaynaklı kayıtlar, kamu düzeni ve güvenlik değerlendirmeleri ile sınır dışı kararına bağlı yasaklar birbirinden farklı sonuç doğurur. Bazı kayıtlar borcun ödenmesi veya idari başvuruyla çözülebilirken, diğerleri yargı yolunu gerektirir. Bu nedenle ilk adım, valilik il göç idaresine başvurarak kayıt türünün ve dayanağının öğrenilmesidir; sebebi bilinmeyen bir kayda karşı yazılan dilekçe genellikle sonuçsuz kalır.
İdari Başvuru ile Yargı Yolunu Ayırmak
Uygulamada en yaygın hata, iptal davası açılması gereken bir işleme karşı yalnızca idareye dilekçe verilip cevap beklenmesi ve bu sırada dava süresinin işlemesidir. Süre, işlemin kişiye tebliğ edildiği veya usulüne uygun biçimde öğrendiği tarihten itibaren hesaplanır. Yurt dışında bulunan kişiler bakımından tebligatın nasıl yapıldığı ayrıca incelenmelidir; usulsüz tebligat, sürenin başlamadığı yönünde bir dayanak oluşturabilir. Sınır dışı kararı ile giriş yasağı kaydı aynı işlem olmadığı için ikisine karşı yürütülecek yollar da ayrı planlanmalıdır.
Dilekçenin Somut Dayanakları
- Kişinin Türkiye'deki aile bağları, evlilik ve çocukların durumu belgeyle gösterilmelidir.
- Çalışma izni, şirket ortaklığı veya öğrenim kaydı varsa güncel belgeleri eklenmelidir.
- İşlemin dayandığı olgu gerçeğe aykırıysa, buna ilişkin karşı belge doğrudan sunulmalıdır.
- Ölçülülük değerlendirmesi, yasağın kişinin yaşamında yarattığı somut sonuçlarla desteklenmelidir.
- Daha önce yapılmış başvurular ve alınan cevaplar kronolojik olarak listelenmelidir.
Vatandaşlık Başvurusu ile Kesişen Dosyalar
Tahdit kaydı bulunan kişilerin 5901 sayılı Kanun kapsamındaki başvuruları da etkilenebilir. Bu nedenle vatandaşlık veya ikamet süreci devam edenlerde iki dosyanın birbirine etkisi önceden değerlendirilmeli; bir dosyada verilen beyanın diğerinde çelişki oluşturmaması için beyanlar tek elde toplanmalıdır.
Sürecin İzlenmesi
- Kayıt türü ve dayanağı yazılı olarak öğrenilir.
- Çözümü idari yolla mümkün olan kalemler önce tamamlanır.
- Tebliğ tarihi ve dava süresi tek bir takvime işlenir.
- Yürütmenin durdurulması talebi, somut zararla birlikte gerekçelendirilir.
- Karar sonrası kaydın fiilen kaldırıldığı sınır kapısı öncesi teyit edilir.
Buradaki açıklamalar genel bilgi niteliğindedir; kayıt türü ve tebligat biçimi izlenecek yolu tümüyle değiştirebileceğinden, başvurunuzu bir hukukçu ile birlikte kurgulamanız isabetli olur.