Karar Özeti
1. Ceza Dairesi 2024/5722 E. , 2024/8840 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/977 değişik iş İNCELEME KONUSU KARAR : İtirazın reddine KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına boz
Karar Detayı
1. Ceza Dairesi 2024/5722 E. , 2024/8840 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/977 değişik iş İNCELEME KONUSU KARAR : İtirazın reddine KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Kasten öldürme suçundan Yozgat Ağır Ceza Mahkemesinin 13.05.2013 tarihli ve 2013/91 Esas, 2013/119 Karar sayılı kararı ile 24 yıl hapis cezasına hükümlü ...'in, bu cezasını talebine istinaden Keskin T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infazı sırasında, hükümlünün 08.10.2021 tarihinden itibaren Covid-19 hastalık iznine ayrılmasının ardından, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunu'nun geçici 10/2. maddesi gereğince koşullu salıverme tarihine 1+5 yıldan az süre kaldığından bahisle iyi hâlli olduğuna ve 31.07.2023 tarihi itibariyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezasını infaz etmesinin uygun olduğuna ilişkin Kırıkkale Açık Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü İdare ve Gözlem Kurulu Başkanlığının 21.07.2023 tarihli ve 2023/2373 sayılı kararını müteakip, 5275 sayılı Kanun'un geçici 10/2. maddesi gereğince 01.08.2023 tarihinden itibaren başlamak suretiyle cezasının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına dair Kırıkkale İnfaz Hâkimliğinin 26.07.2023 tarihli ve 2023/5240 Esas, 2023/5147 Karar sayılı kararını müteakip, 5 gün içinde denetimli serbestlik müdürlüğüne başvurulmaması nedeniyle açık ceza infaz kurumuna iade edilmesine ilişkin Yozgat İnfaz Hâkimliğinin 13.09.2023 tarihli ve 2023/5605 Esas, 2023/5632 Karar sayılı kararına karşı hükümlü tarafından yapılan itirazın reddine dair mercii Yozgat 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.10.2023 tarihli ve 2023/977 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak; Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 05.06.2024 tarihli ve 94660652-105-66-26272-2023-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.07.2024 tarihli ve 2024/66024 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü; I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.07.2024 tarihli ve 2024/66024 sayılı kanun yararına bozma isteminin; "İnfaz dosyası kapsamına göre; Adı geçen hükümlünün kasten öldürme suçundan verilen 24 yıl hapis cezasının infazı için Yozgat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 24.05.2017 tarihli ve 2024/1-718 sayılı müddetnameye göre 29.04.2012 tarihinde Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infazına başlandığı, Koşullu salıverilme tarihi 12.12.2027, bihakkın tahliye tarihi 10.12.2035 olarak belirlenen hükümlünün cezasının infazına Keskin Açık Ceza İnfaz Kurumunda devamı sırasında, hükümlünün talebi üzerine Keskin Açık Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü İdare ve Gözlem Kurulu Başkanlığının 13.10.2020 tarihli ve 2020/1189 sayılı kararı ile Keskin T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmesine karar verildiği, Hükümlünün cezasını Keskin T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ettiği sırada 08.10.2021 tarihinden itibaren 5275 sayılı Kanun'un Geçici 9. maddesi gereğince Covid-19 iznine çıkarıldığı, Kırıkkale İnfaz Hâkimliğinin 26.07.2023 tarihli kararı ile açık ceza infaz kurumunda bulunan ve Covid-19 hastalık izninde olan hükümlü hakkında 15.07.2023 tarihli ve 32249 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7456 sayılı Kanun'un 15. maddesi ile 5275 sayılı Kanun'a eklenen geçici 10. maddesi uyarınca 01.08.2023 tarihi itibariyle iyi halli olması durumunda tahliyesine ve cezasının koşullu salıverme tarihi olan 12.12.2027 tarihine kadar olan kısımının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına karar verildiği, anılan kararın 2. maddesinin (a) fıkrasında, "Ceza İnfaz Kurumundan ayrıldıktan sonra 7546 sayılı Kanun ile 5275 sayılı Kanuna eklenen geçici 10/3 maddesinde belirtilen düzenleme nazara alınarak Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü'nün 17.07.2023 tarihli duyurusuna göre hükümlünün kimliğini ispata yarayan bir belge ile ikametinin bulunduğu yer ve duyuruda SMS/Sorgulama ekranında belirtilen yer denetimli serbestlik müdürlüğüne Covid-19 bitim tarihi olan 31.07.2023 tarihinden itibaren denetimli serbestlik müdürlüğüne 5 GÜN içinde müracaat etmemesi..," halinde koşullu salıverilme tarihine kadar olan cezasının infazı için açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine karar verileceğinin ihtar edildiği, Anılan kararın tebliğ edilmesi için Keskin Açık Ceza İnfaz Kurumunca, Yozgat Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne yazı yazıldığı, anılan Müdürlükçe, beş gün içerisinde müracaat edilmemesi halinde yasal işlem başlatılarak cezaevine iade edileceğine ilişkin ihtar içeren yazı ile infaz hakimliği kararının, hükümlüye 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 35. maddesine göre tebliğ edildiği, Yozgat Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce, Kırıkkale İnfaz Hâkimliğinin 26.07.2023 tarihli kararın hükümlüye tebliğe çıkarılmasına rağmen, 5 günlük süre içeresinde Müdürlüğe müracaat etmediği ve 2 günlük bekleme süresi içerisinde de başvuruda bulunmadığından bahisle ihbarda bulunulması üzerine, Yozgat İnfaz Hâkimliğinin 13.09.2023 tarihli kararı ile hükümlünün açık ceza infaz kurumuna iadesine karar verildiği anlaşılmış ise de; Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 22.09.2021 tarihli ve 2021/10167 Esas, 2021/12656 Karar sayılı ve Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 26.04.2024 tarihli ve 2024/167 Esas, 2024/2907 Karar sayılı ilamlarında belirtildiği üzere, denetimli serbestlik tedbiri kararın hükümlüye tebliğ edilmesi ve bu hususun araştırılması hususunda zaruret bulunduğu, her ne kadar hükümlüye infaz işlemlerinin devam ettiği kurum olan Yozgat Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce, Kırıkkale İnfaz Hâkimliğinin 26.07.2023 tarihli kararı tebliğ edildiği anlaşılmış ise de, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10. maddesinde yer alan, ''(1) Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. Şu kadar ki; kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartiyle her yerde tebligat yapılması caizdir. (2) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." şeklindeki düzenleme ile anılan Kanun'un 35. maddesinde yer alan, "Kendisine veya adresine kanunun gösterdiği usullere göre tebliğ yapılmış olan kimse, adresini değiştirirse, yenisini hemen tebliği yaptırmış olan kaza merciine bildirmeye mecburdur. Bu takdirde bundan sonraki tebliğler bildirilen yeni adrese yapılır. (Değişik fıkra: 11/01/2011-6099 S.K./9.mad.) Adresini değiştiren kimse yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de tespit edilemediği takdirde, tebliğ olunacak evrakın bir nüshası eski adrese ait binanın kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır. (Değişik fıkra: 19/03/2003 - 4829 S.K./11. md.) Bundan sonra eski adrese çıkarılan tebliğler muhataba yapılmış sayılır..." şeklindeki düzenleme dikkate alındığında, Öncelikle hükümlünün bilinen en son adresine tebligatın çıkarılarak, önceki adresinde bulunamayan hükümlünün adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi olup olmadığının araştırılarak, 7201 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre, mernis adresine tebliğ yapılması gerektiği, mernis adresinin olmadığının tespiti halinde ancak anılan Kanun'un 35. maddesine göre daha önce usulüne uygun bir şekilde tebligat yapılan eski adrese tebliğ işlemi yapılabileceği cihetle, Yozgat Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce mernis adresi araştırılması yapılmadan ve daha önce usulüne uygun tebligat yapıldığına ilişkin bir belge de bulunmayan adresine 7201 sayılı Kanun'un 35. maddesine göre yapılan tebligat işleminin usule aykırı olduğu, hükümlünün gıyabında verilen karar kendisine tebliğ edilmemesi nedeniyle 5 günlük süre içeresinde Yozgat Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne müracaatı gerçekleşmediği, bu haliyle Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle 31.07.2023 tarihine kadar izinli olan hükümlünün hak ve yükümlülüklerinden haberdar olmadığının kabulü gerektiği ve yasal süresi içerisinde denetimli serbestlik müdürlüğüne başvurmadığından bahisle açık ceza infaz kurumuna iadesine karar verilemeyeceği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. GEREKÇE 1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları; (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir. (2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir. (3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar. 2. 7201 sayılı Kanun'un "Bilinen adreste tebligat" başlıklı 10 uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkralarına göre; "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. (Ek fıkra: 11.1.2011-6099/3 md.) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." 3. 7201 sayılı Kanun'un "Adres değiştirmenin bildirilmesi mecburiyeti" başlıklı 35 nci maddesinin (1), (2) ve (3) ncü fıkraları; Kendisine veya adresine kanunun gösterdiği usullere göre tebliğ yapılmış olan kimse, adresini değiştirirse, yenisini hemen tebliği yaptırmış olan kaza merciine bildirmeye mecburdur. Bu takdirde bundan sonraki tebliğler bildirilen yeni adrese yapılır. (Değişik fıkra: 11/1/2011-6099/9 md.) Adresini değiştiren kimse yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de tespit edilemediği takdirde, tebliğ olunacak evrakın bir nüshası eski adrese ait binanın kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır. (Değişik: 19/3/2003-4829/11 md.) Bundan sonra eski adrese çıkarılan tebliğler muhataba yapılmış sayılır. Şeklinde düzenlenmiştir. 4. 7201 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin birinci fıkrası gereği öncelikle, hükümlünün bilinen en son adresi esas alınarak kararın tebliği yoluna gidilmesi, 7201 sayılı Kanun'un "Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina" başlıklı 21 inci maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi uyarınca bu adrese tebligat çıkarılıp söz konusu tebligatın bila tebliğ iade edilmesi hâlinde, aynı Kanun'un 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereği en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca MERNİS adresi esas alınarak tebliği yoluna gidilmesi gerekmektedir. 5. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 20.11.2020 tarihli ve 2019/2 Esas, 2020/3 Karar sayılı kararında da vurgulandığı üzere; 7201 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereği gerçek kişilere yapılacak tebligat ile ilgili olarak iki aşamalı bir yöntem benimsendiği, muhatabın bilinen en son adresine çıkarılan tebligatın iade edilmesi veya MERNİS adresinin bilinen adresten farklı olması hâlinde MERNİS adresine “MERNİS” şerhi düşülerek 7201 sayılı Kanun'un 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca doğrudan tebligat çıkartılması gerekmektedir. 6. Somut olayda, sanığın yokluğunda verilen Kırıkkale İnfaz Hakimliğinin 26.07.2023 tarihli ve 2023/5240 Esas, 2023/5147 Karar sayılı kararın, hükümlünün Covid 19 iznine ayrılmak istediğine dair ceza infaz kurumuna verdiği 08.10.2021 tarihli dilekçesinde bildirdiği adrese tebliğe çıkartıldığı ancak posta memuru tarafından gerekçesiz olarak iade edildiği anlaşılmakla, iade sebebinin ve izne ayrılma talebini içeren dilekçe tarihinden sonra adres değişikliğine ilişkin bir bildirimde bulunup bulunmadığının, hükümlünün adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi olup olmadığının araştırılarak, araştırmanın sonucuna göre bildirdiği adres varsa o adrese yoksa 7201 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre adres kayıt sistemindeki adres bilinen en son adres olarak kabul edilerek, merci tarafından tebligata 7201 sayılı Kanun'un 23/1-8 ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 16/2. maddesi hükümlerine göre, “Tebligat çıkarılan adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğundan, tebliğ imkânsızlığı durumunda, tebligatın, Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre bu adrese yapılması” şeklindeki şerh düşülerek tebliğ işlemlerinin tamamlanması gerektiği, mernis adresinin olmadığının tespiti halinde ise 7201 sayılı Kanun'un 35. maddesine göre daha önce usulüne uygun bir şekilde tebligat yapılan eski adrese tebliğ işlemi yapılabileceği dikkate alınarak tebliğ işlemlerinin tamamlanması gerekirken iade sebebi ve başka adres bildiriminde bulunup bulunmadığı ve mernis adresi olup olmadığı araştırılmaksızın, doğrudan 7201 sayılı Kanun'un 35. maddesi uyarınca yapılan tebligatın usulsüz olduğu anlaşılmakla, bu tebliğ işlemi esas alınarak verilen karara karşı yapılan itirazın kabulü yerine reddine dair itiraz merciince verilen karar Kanun'a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi bu nedenle yerinde görülmüştür. III. KARAR 1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. Yozgat 1. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 03.10.2023 tarihli ve 2023/977 değişik iş sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.12.2024 tarihinde karar verildi.