Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2008/10938 K.2009/93

Davacı,belediye adına kayıtlı çekişmeli taşınmazların 4.5.1998 tarihinde tashihen köy tüzel kişiliği adına tek taraflı idari işlemle tescil edildiğini, yapılan tescilin yasal dayanağı olmadığını, yolsuz tescil niteliğinde bulunduğunu ileri sürerek tapuların iptali ve tescili isteğinde bulunmuştur. Davalı,dava konusu taşınmazların köy tüzel kişiliği oluştuktan sonra, tescil edildiğini bildirip davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davacı iddiası sabit görülerek davanın kabulüne karar verilmiştir. Karar, davalı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi . . raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Dosya içeriğinden, toplanan delillerden dava konusu 413 ada 1 parsel sayılı taşınmazın mezarlık,378 ada 1 parsel ve 407 ada 3 parsel sayılı taşınmazların su deposu ve arsası vasfı ile senetsizden davacı Bahçe Belediyesi adına 29.1.1993 tarihinde tespit ve tescil edildiği, 4.5.1998 tarihinde ise tashihen Aşağı Arıcaklı köyü tüzel kişiliği adına kayıtlandığı (sicil oluşturulduğu) anlaşılmaktadır.

Davacı belediye, çekişmeli taşınmazların idari işleme dayanılarak davalı köy tüzel kişiliği adına tahsisen tescilinin yolsuz olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açmıştır.

Mahkemece, dava konusu taşınmazların davalı adına tescilinin yasal dayanağı bulunmadığı gerekçesiyle dava kabul edilmiştir.

Dosyada bulunan kayıt ve belgelerden 27.2.1996 tarihli Bahçe Kaymakamlığının yazısından " Merkez Belediyeye bağlı Ayran (İkizharman) bağlısının belediyeden ayrılarak Aşağı Arıcaklı adıyla (31.1.1996 tarih 203-1.279 sayılı İçişleri Bakanlığının oluru ile ) bağımsız köy haline getirildiği, çekişmeli taşınmazlarında bu tarihten sonra davalı köy tüzel kişiliği adına tescil edildiği sabittir. Bilindiği üzere,3402 Sayılı Yasanın 16/a maddesinde " kamunun ortak kullanmasına veya kamu hizmetinin görülmesine ayrılan yerlerin " genel mezarlık, çeşme, kuyu, meydan vs." gibi hizmet malları vasfında olması halinde ilgili tüzel kişilik adına tescil edileceği öngörülmüştür.

Öte yandan,mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi raporlarından dava konusu 378 ada 1 parsel sayılı taşınmazın su kaynağı ve kaptafı, 407 ada 3 parselin su kaynağı, 413 ada 1 parselinde köy mezarlığı vasfında olduğu, tarafların ve mahkemenin kabulünde olup, taşınmazların vasfı gözetildiğinde 3402 Sayılı Yasanın 16/a maddesi hükmü gereğince idari sınırları içinde bulunduğu tüzel kişilik adına tescil edilmesi gerekeceği kuşkusuzdur.

Ne var ki, çekişmeli taşınmazların davalı köy tüzel kişiliğinin idari sınırları içinde mi, yoksa davacı belediye sınırlarında mı kaldığı belirlenmiş değildir.

Oysa, uyuşmazlığın çözümü için anılan hususun açıklığa kavuşturulmasında zorunluluk vardır.

Hal böyle olunca, mahallinde uzman bilirkişiler aracılığıyla keşif yapılarak dava konusu taşınmazların hangi tüzel kişiliğin idari sınırları içinde kaldığının kuşkuya yer bırakmayacak biçimde saptanması, infaza elverişli rapor ve kroki alınması taşınmazların davalı köy tüzel kişiliğinin idari sınırları içinde kaldığının belirlenmesi halinde, yukarıda açıklanan ilkeler ve olgular gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yetinilerek yazılı olduğu gerekçelerle davanın kabul edilmiş olması doğru değildir.