Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/11406 K.2013/15842

Yanlar arasında görülen elatmanın önlenmesi, ecrimisil davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekilince yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; Dava, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir. Mahkemece, yargılama sırasında davacının taşınmazdaki payını üçüncü kişiye temlik etmesi sebebiyle konusuz kalan elatmanın önlenmesi isteği yönünden karar verilmesine yer olmadığına, ecrimisil isteğinin kabulüne karar verilmiştir.

Bilindiği üzere, dava açıldıktan sonra sınırlayıcı bir neden bulunmadığı takdirde dava konusu malın veya hakkın üçüncü kişilere devredilebilmesi tasarruf serbestisi kuralının bir gereği, hak sahibi veya malik olmanın da doğal bir sonucudur.

Usul Hukukumuzda da ayrık durumlar dışında dava konusu mal veya hakkın davanın devamı sırasında devredilebileceği kabul edilmiş 6100 s. HMK'nun 125. maddesinde dava konusunun taraflarca üçüncü kişiye devir ve temliki halinde yapılacak usulî işlemler düzenlenmiştir.

Söz konusu madde hükmüne göre iki taraftan biri dava konusunu (müddeabihi) bir başkasına temlik ettiği takdirde diğer taraf seçim hakkını kullanmakta dilerse temlik eden ile olan davasını takipten vazgeçerek davayı devralan kişiye yöneltmekte, dilerse davasına temlik eden kişi hakkında tazminat davası olarak devam edebilmektedir.

Ancak; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Yasasının 125. maddesi, 1086 sayılı Yasanın 186. maddesinden farklı olarak dava konusunun davacı tarafından üçüncü kişiye devredilmesi halinde devralan kişinin davacı sıfatı ve buna bağlı olarak dava takip yetkisi kazanacağı ve davanın yeni davacı ile süreceği esasını getirmiştir.

Bu usul kuralının kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi gerektiği de açıktır.

Somut olayda, dava konusu 68 ada 10 parsel 2 no.lu bağımsız bölümün davacıya ait ½ payı dava açıldıktan sonra üçüncü kişiye temlik edildiği halde 6100 sayılı HMK’nın 125. maddesi uyarınca işlem yapılmamıştır.

Öte yandan, davacı, ihtarnamenin tebliği tarihinden itibaren ecrimisil istemiş olup, o tarihten dava tarihine kadarki dönem için belirlenecek ecrimisile hükmedilmesi gerekeceği kuşkusuzdur.

Ne var ki, mahkemece dava açıldıktan sonraki dönemi kapsar şekilde ecrimisile hükmedilmiştir.

Hal böyle olunca, çekişme konusu taşınmazın el değiştirmiş olması nedeniyle 6100 sayılı HMK'nun 125/2. madde hükümlerinin gözetilerek sonucuna göre işlem yapılması, ecrimisilin ise dava tarihine kadar olan dönem için hüküm altına alınması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.