Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/21272 K.2014/12097

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi, eski hale getirme bedeli, ecimisil davası sonunda yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılardan Çiğli Belediye Başkanlığı,... Mimar Ltd. Şti, tarafından yasal süresi içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hâkimi ’ raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Dava; çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi,eski hale getirme bedeli ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.

Mahkemece; davalılardan ... İnşaat Hafriyat Limited Şirketi bakımından pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine, diğer davalılar bakımından ise elatmanın önlenmesine, eski hale getirme ve ecrimisil bedelinin tahsiline karar verilmiş, hüküm davalılardan ....Mimar Mühendislik ve İnşaat Sanayii Limited Şirketi ve Çiğli Belediye Başkanlığı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacının; dava dilekçesinde taşınmazlarla ilgili olarak bir değer belirtmediği, yargılama sırasında gerek taşınmazların değeri gerekse ecrimisil bedeli keşfen saptandığı halde sadece ecrimisil değeri üzerinden harcın tamamlandığı ancak taşınmazların saptanan değeri üzerinde harç alınmadan yargılamanın tamamlandığı görülmektedir.

Hemen belirtilmelidir ki; iddianın içeriği ve ileri sürülüş biçiminden davanın taşınmaz malın aynına ilişkin olduğu ve konusunu oluşturan hakkın para ile değerlendirilmesinin mümkün bulunduğu açıktır. Bu tür davalarda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 120. maddesi (1086 sayılı HUMK.’nun 413. maddesi) ve 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca dava değerinin ve buna göre alınacak harcın çekişme konusu taşınmazın ve üzerindeki muhdesatın değerinin toplamından ibaret olacağı kuşkusuzdur (04.03.1953 tarih 10/2 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı).

Bilindiği üzere; 492 sayılı Harçlar Yasası, harcın alınmasını veya tamamlanmasını yanların isteklerine bırakmamış, değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesini hükme bağlamıştır. Anılan Yasanın 30. ve 32. maddelerinde ise yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır.

Hal böyle olunca; dava dilekçesinde elatmanın önlenmesi isteği bakımından çekişmeli taşınmazlarla ilgili olarak arzın ve üzerindeki muhdesatın keşfen değerinin saptandığı gözetilerek belirlenen değerlerin toplamı üzerinden nispi tarifeye göre harcın tamamlatılması, ondan sonra işin esası incelenerek hükme bağlanması gerekirken, kabul edilen ecrimisil değeri üzerinden harç alınmakla yetinilmesi isabetsizdir. Temyiz talebinde bulunan davalılar, temyiz dilekçesinde sair nedenler demek suretiyle bu hususa da değinmişlerdir.