Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/21846 K.2014/12546

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi, ecrimisil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı A.. B.. tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi İlknur Acar'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava; çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.

Mahkemece; davaya konu 139 ada, 43 ve 106 ada, 15 parsel sayılı taşınmazda davacılardan Gönül dışındakiler, 113 ada, 67 parsel sayılı taşınmazda ise davacılardan D.. B.. dışındakiler bakımından aktif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine, 106 ada, 15 parsel sayılı taşınmazda davacı G.T..'nin davalı A.. B..'a yönelttiği elatmanın önlenmesi davasının kabulüne, ecrimisil isteminin reddine, A.. B.. aleyhine açılan elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteminin reddine, 113 ada, 67 parselde davacı D.. B..'un davalı A. B..a yönelttiği elatmanın önlenmesi ve ecrimisil davasının kabulüne, davalı A.. B.. aleyhine açılan davanın ise reddine karar verilmiş, hüküm davalı A.. B.. tarafından temyiz edilmiştir.

Davacıların; dava dilekçesinde taşınmazlarla ilgili olarak bir değer belirtmediği, yargılama sırasında gerek taşınmazların değeri gerekse ecrimisil bedeli keşfen saptandığı halde sadece ecrimisil değeri üzerinden harcın tamamlandığı ancak taşınmazların saptanan değeri üzerinde harç alınmadan yargılamanın tamamlandığı görülmektedir.

Hemen belirtilmelidir ki; iddianın içeriği ve ileri sürülüş biçiminden davanın taşınmaz malın aynına ilişkin olduğu ve konusunu oluşturan hakkın para ile değerlendirilmesinin mümkün bulunduğu açıktır. Bu tür davalarda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 120. maddesi (1086 sayılı HUMK.’nun 413. maddesi) ve 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca dava değerinin ve buna göre alınacak harcın çekişme konusu taşınmazın ve üzerindeki muhdesatın değerinin toplamından ibaret olacağı kuşkusuzdur. (04.03.1953 tarih 10/2 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı)

Bilindiği üzere; 492 sayılı Harçlar Yasası, harcın alınmasını veya tamamlanmasını yanların isteklerine bırakmamış, değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesini hükme bağlamıştır. Anılan Yasanın 30. ve 32. maddelerinde ise yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır.

Hâl böyle olunca; elatmanın önlenmesi isteği bakımından çekişmeli taşınmazla ilgili olarak arzın ve üzerindeki muhdesatın keşfen değerinin saptandığı gözetilerek belirlenen değer üzerinden nispi tarifeye göre harcın tamamlatılması, ondan sonra işin esası incelenerek hükme bağlanması gerekirken, kabul edilen ecrimisil değeri üzerinden harç alınmakla yetinilmesi isabetsizdir. Davalı yan, temyiz dilekçesinde sair nedenler demek suretiyle bu hususa da değinmiştir.