Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/15792 K.2016/4413

Taraflar arasında görülen tapu iptali, tescil, tenkis davası sonunda, yerel mahkemece tapu iptali ve tescil isteğinin reddine, tenkis isteği yönünden davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakanları Hatice Karaca’nın 32, 197 ve 348 parsel sayılı taşınmazları ile 490 parsel sayılı taşınmazdaki payını satış suretiyle davalı torunlarına temlik ettiğini, temliklerin muvazaalı olduğunu ve saklı paylarının ihlal edildiğini ileri sürerek, tapu iptali ve tescile, olmadığı takdirde tenkise karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, temliklerin muvazaalı olmadığını, satış bedelinin mirasbırakana ödendiğini belirterek, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, mirasbırakanın davacıları miras haklarından yoksun bırakma amacıyla hareket ettiğinin kanıtlanamadığı gerekçesiyle tapu iptali ve tescil isteğinin reddine, tenkis isteği yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mirasbırakan ...'nın; 09.01.1992 tarih ve 17 nolu satış akti ile kayden maliki olduğu 348 parsel sayılı taşınmazının ½ payını davalı ...'a, aynı taşınmazdaki ½ payı ile 490 parsel sayılı taşınmazdaki ½ payını ve 197 parsel sayılı taşınmazını, ayrıca 20.04.1994 tarih ve 506 nolu satış akti ile de 32 parsel sayılı taşınmazını davalı ...'e temlik ettiği, mirasbırakanın 20.10.2005 tarihinde ölümü ile geriye, kızı davacı ... ve torunları olan diğer davacılar ile davalılar ve dava dışı Mürvet'i mirasçı olarak bıraktığı kayden sabittir.

Hemen belirtilmelidir ki; mahkemenin de kabulünde olduğu üzere, temliklerin mal kaçırma amaçlı olmadığı bir başka ifadeyle gerçek satış olduğu sonucuna varılmaktadır. Bu durumda iptal ve tescil isteğinin reddine karar verilmesi doğrudur.

Öte yandan, Türk Medeni Kanununun 560-571. maddeleri arasında düzenlenen tenkis davaları mirasbırakanın sağlararası (bağış gibi) veya miras mukavelesi yahut vasiyet yoluyla yaptığı ölüme bağlı tasarruflar için söz konusu olup, somut olayda mirasbırakanın yaptığı temlikler satış akdi şeklindedir. Bilindiği üzere satış akti ivazlı akitlerden olup, tenkise tabi değildir.

Hâl böyle olunca, davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.