Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/21377 K.2015/7279

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi ve ecrimisil davası sonunda, yerel mahkemece, elatmanın önlenmesi bakımından konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına, ecrimisil isteğinin kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi 'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, paydaşlar arasında elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteğine ilişkindir.

Davacı; 9375 ada, 1 parsel sayılı taşınmazda yer alan ve mirasbırakanları Levent adına kayıtlı olan 10 nolu bağımsız bölümün, murisin ölümünden itibaren davalı tarafından kullanıldığını, taşınmazdan yararlandırmadığı gibi kullanım bedeli de ödemediğini ileri sürerek elatmanın önlenmesine ve murisin ölüm tarihi olan 18/12/2008 tarihinden itibaren aylık 800,00 TL'den 48 aylık toplam 19.200,00 TL. ecrimisilin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı; çekişmeli taşınmazda paydaş olduğunu, muvafakate dayalı olarak ikâmet ettiğini, ecrimisil ödemek zorunda olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, elatmanın önlenmesi bakımından konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına, ecrimisil isteğinin kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan deliller ile dava konusu 9375 ada, 1 parsel sayılı taşınmazda yer alan 10 nolu bağımsız bölümün tarafların ortak mirasbırakanları Levent Çapçı adına kayıtlı olduğu, mirasbırakanın 18/12/2008 tarihinde öldüğü, çekişmeli taşınmazı murisin ölümünden itibaren davalının kullandığı, Antalya Sulh 4. Hukuk Mahkemesinin 2009/1382 Esas, 2012/1110 Karar sayılı dosyasında görülen ortaklığın giderilmesi davası sonucu satışına karar verildiği, yargılama sırasında da mesken olarak kullanılan taşınmazın davalı tarafından tahliye edildiği saptanarak elatmanın önlenmesi isteği bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davalının bu yöne değinen temyiz itirazları yerinde değildir. Reddine.

Davalının öteki temyiz itirazlarına gelince;

Hemen belirtilmelidir ki, dava konu taşınmazda taraflar elbirliği halinde paydaştırlar. Elbirliği mülkiyetinde de paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine ecrimisil davası açabilir. Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı bir kısım yer varsa açacağı ecrimisil davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu, kesin sonuç getiren taksim veya ortaklığın satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.

Kural olarak, men edilmedikçe paydaşlar birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. İntifadan men koşulunun gerçekleşmesi de, ecrimisil istenen süreden önce davacı paydaşın davaya konu taşınmazdan ya da gelirinden yararlanmak isteğinin davalı paydaşa bildirilmiş olmasına bağlıdır. Ancak, bu kuralın yerleşik yargısal uygulamalarla ortaya çıkmış bir takım istisnaları vardır.

Bunlar; davaya konu taşınmazın kamu malı olması, ecrimisil istenen taşınmazın (bağ, bahçe gibi) doğal ürün veren yada (işyeri, konut gibi) kiraya verilerek hukuksal semere elde edilen yerlerden olması, paylı taşınmazı işgal eden paydaşın bu yerin tamamında hak iddiası ve diğerlerinin paydaşlığını inkar etmesi, paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşması sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belirli bulunması, davacı tarafından diğer paydaşlar aleyhine daha önce bu taşınmaza ilişkin, elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri davalar açılması veya icra takibi yapılmış olması halleridir.

Bundan ayrı, taşınmazın getirdiği ürün itibariyle de, kendiliğinden oluşan ürünler; biçilen ot, toplanan fındık, çay yahut muris tarafından kurulan işletmenin yahut, başlı başına gelir getiren işletmelerin işgali halinde intifadan men koşulunun oluşmasına gerek bulunmamaktadır.

Yine paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşması sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belli bulunması durumunda, davacı paydaş tarafından davalı paydaş aleyhine bu taşınmaza ilişkin elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri dava açılması hallerinde yine intifadan men koşulu aranmaz.

Bu nedenle, davaya konu taşınmazlar yönünden sayılan istisnalar dışında intifadan men koşulunun gerçekleşmesi aranacak ve intifadan men koşulunun gerçekleştiği iddiası, her türlü delille kanıtlanabilecektir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 27.02.2002 gün ve 2002/3-131 E, 2002/114 K sayılı ilamı).

Yukarıdaki ilkeler çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine Antalya Sulh 4. Hukuk Mahkemesinde 2009/1382 Esas, 2012/1110 Karar sayılı dosyada ortaklığın giderilmesi davası açıldığına göre, murisin ölüm tarihi ile ortaklığın giderilmesi davasındaki dava dilekçesinin tebliğ tarihi arasında geçen dönem için muvafakate dayalı olarak kullanıldığı, ortaklığın giderilmesi davasında dava dilekçesinin davalıya tebliği tarihi ile eldeki davanın dava tarihi arasındaki dönem için ecrimisilden sorumlu tutulması gerektiği açıktır.

Hâl böyle olunca, davacı tarafından açılan ortaklığın giderilmesi davasında dava dilekçesinin davalıya tebliğ tarihinden eldeki davanın dava tarihine kadar geçen dönem için belirlenecek ecrimisile hükmedilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.