Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/5193 K.2015/7176

Taraflar arasında görülen tazminat davası sonunda, yerel mahkemece davanın, reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi 'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, taşınmaz bedelinin tahsili isteğine ilişkin olup, mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı Y.. B.., 3367 sayılı Köy Kanunu uyarınca davalıya tahsis edilen 209 ada 10 parsel sayılı taşınmazın 5216 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesiyle Yenimahalle Belediyesine devredildiğini, davalının 5 yıl içinde taşınmaz üzerine bina yapmaması üzerine Belediye adına tescili için açılan dava sırasında taşınmazın dava dışı kişiye satılması üzerine davalıdan taşınmazın bedelinin talep edildiğini, gider avansının yatırılmaması nedeniyle o davanın usulden reddine karar verildiğini ileri sürerek taşınmazın bedelinin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı, 26.03.1997'de bedelini ödeyerek taşınmazı Belediyeden satın aldığını, Belediyeye borcu bulunmadığını bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; özellikle davacı idarenin 15.05.2014 havale tarihli yazısından, dava konusu taşınmazın bulunduğu alanın 6360 sayılı Yasanın 2. Maddesinin 41 ve 42 numaralı bentlerine göre Y.. B.. sınırlarından çıkarılarak Etimesgut Belediye Başkanlığı sınırlarına dahil edildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; dava açıldıktan sonra da sınırlayıcı bir neden bulunmadığı takdirde dava konusu malın veya hakkın üçüncü kişilere devredilebilmesi tasarruf serbestisi kuralının bir gereği, hak sahibi veya malik olmanında doğal bir sonucudur.

Usul hukukumuzda da ayrık durumlar dışında dava konusu mal veya hakkın davanın devamı sırasında devredilebileceği kabul edilmiş 6100 sayılı HMK'nın 125. maddesinde, (HUMK'nun l86. maddesinde) dava konusunun taraflarca üçüncü kişiye devir ve temliki halinde yapılacak usulî işlemler düzenlenmiştir.

Söz konusu madde hükmüne göre; iki taraftan biri dava konusunu (müddeabihi) bir başkasına temlik ettiği takdirde diğer taraf seçim hakkını kullanmakta, dilerse temlik eden ile olan davasını takipten vazgeçerek davayı devralan kişiye yöneltmekte, dilerse davasına temlik eden kişi hakkında tazminat davası olarak devam edebilmektedir.

Davalının, dava konusu hakkı yargılama sırasında devretmesine ilişkin yapılacak usulî işlemler 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 125. maddesi ile korunmuş, öte yandan bu madde ile 1086 sayılı Yasanın 186. maddesinden farklı olarak, dava konusunun davacı tarafından üçüncü kişiye devredilmesi halinde devralan kişinin davacı sıfatı ve buna bağlı olarak dava takip yetkisi kazanacağı ve davanın yeni davacı ile süreceği esasını da getirmiştir.

Kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi zorunlu bulunan bu usul kuralına göre, Mahkemece, davacının idari sınırlarından çıkarılarak Etimesgut Belediyesinin idari sınırlarına dahil edilen çekişmeli taşınmaz yönünden 6100 sayılı HMK'nın 125/2. maddesi uyarınca taşınmazın sınırları içinde kaldığı Belediye Bakanlığının davacı sıfatı ve davayı takip yetkisi kazanacağı dikkate alınıp sonucuna göre işlem yapılmalıdır.

Hal böyle olunca, öncelikle; dava konusu taşınmazın, karar tarihinden sonra yürürlüğe giren yasa ile dava dışı Belediyenin idari sınırlarında kaldığı gözetilerek, HMK'nın 125. maddesi hükmü uyarınca usuli işlemlerinin yerine getirilmesi, ondan sonra toplanan deliller uyarınca bir karar verilmesi için karar bozulmalıdır.