Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/13408 K.2018/11595

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde tenkis davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin olarak verilen karar taraf vekillerince yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, ölünceye kadar bakım akdinin feshi ile ile muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.

Davacı vasisi, davacının maliki olduğu ... parsel sayılı taşınmazını 15.10.1979 tarihinde ölünceye kadar bakım akdiyle 22.01.2013 tarihinde ölen eşi ...'a temlik ettiğini, ancak Mihriban'ın bakım ve gözetim yükümlülüğünü yerine getirmediğini bu esnada ...'ın çekişme konusu ... parsel sayılı taşınmazı davacının bilgisi dışında, mirasçtan mal kaçırmak amacıyla 23.05.1997 tarihinde kardeşi olan davalı ...'a satış suretiyle temlik ettiğini ileri sürerek, ölünceye kadar bakım akdinin feshini, ayrıca davalıya yapılan devrin muvazaalı olması nedeni ile tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini, olmadığı takdirde tenkisini istemiştir.

Davalı, zamanaşımı defi ile bakım borçlusunun bakım akdinin gereğini yerine getirdiğini, çekişme konusu taşınmazı bedeli karşılığında aldığını, belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, ölünceye kadar bakım akdinin feshi talebinin koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle reddine, muris muvazaası iddiasının ispatlandığı gerekçesiyle tapu iptali tescil isteğinin kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, davacı ...'ın maliki olduğu ... parsel sayılı taşınmazını 15.10.1979 tarihinde ölünceye kadar bakım akdi suretiyle eşi olan ...'a temlik ettiği, ...'ın 23.05.1997 tarihinde intifa hakkını uhdesinde ipka ile çıplak mülkiyetini kardeşi olan davalı ...'a sattığı, ...'ın 22.01.2013 tarihinde ölümü ile geriye mirasçı olarak davacı kocası ..., davalı kardeşi ... ile dava dışı kardeşleri ... ve ...'yı bıraktığı, eldeki davanın da 25.12.2013 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, ölünceye kadar bakma sözleşmelerinde bakım alacaklısının ölümü sözleşmenin sona ermesini gerektirdiği halde, bakım borçlusunun ölümü ile sözleşme son bulmaz, bakma ve görüp gözetme borcu bakım borçlusunun mirasçılarına intikal eder. Ancak yasa koyucu bakım alacaklısına, isteği dışında, bakım borçlusunun mirasçıları ile birlikte yaşamaya zorlamamak için ölümü tarihinde itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde sözleşmeyi bozma ( feshetme ) hakkı tanımıştır.(6098 s. TBK md. 618 ) Ne var ki, bakım alacaklısının, bakım borçlusunun ölümü nedeniyle sözleşmeyi bozması ( feshetmesi ) halinde bakım borçlusuna verdiği malı aynen mirasçılardan geri istemesine yasal olanak yoktur.

Ancak, Türk Borçlar Kanunun 618. madde hükmünde açıkça belirtildiği üzere, sadece borçlunun iflası halinde iflas masasından isteyebileceği miktara eşit olarak borçlunun mirasçılarından tazminat isteyebileceği açıktır. Nitekim bu ilke 05.06.1957 tarih ve 25/22 sayılı İnançları Birleştirme kararında da açıkça vurgulanmış, uygulama bu yönde kararlılık kazanmıştır.

Öte yandan, bakım alacaklısının Türk Borçlar Kanununun 618 madde hükmü gereğince fesih hakkını kullandığı gözetilerek sözleşmenin feshine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile bu talebin reddedilmesi, muvazaa iddiası kabul edilerek tapunun iptaline karar verilmesi doğru değildir.

Hal böyle olunca, yasanın açık hükmü göz önünde tutularak bakım borçlusunun davalı dışındaki mirasçılarının davaya katılımları sağlanarak, yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda mahkemece belirlenecek uygun bir tazminata hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi isabetsizdir.