Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/17505 K.2018/13585

Taraflar arasında görülen tapu iptal tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'un raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Dava, vekalet görevinin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı, vekil kıldığı davalı ...'le 30/01/1989 tarihinde evlendiklerini, 2005 yılında ...'da boşandıklarını ve tenfiz davasının devam ettiğini, vekil ... tarafından 28/02/1989 tarihli ve 2003 yevmiye numaralı vekâletnameye dayalı olarak, çekişmeli taşınmazlardaki paylarının satış iradesi bulunmadığı halde 03/12/2010 tarihli satış akdi ile el ve işbirliği içerisinde bulunan ara malikler aracılığıyla kızkardeşinin eşinin işçisi olan son kayıt maliki davalı ...'a temlikinin sağlandığı, vekâlet görevinin kötüye kullanıldığını ileri sürerek tapu iptali ve tescil isteğinde bulunmuştur.

Davalı ..., davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine ilişkin verilen karar, Dairece ‘"..Vekilin vekil edeni zararlandırma kastı taşıyıp taşımadığının ortaya konulması amacıyla uzman bilirkişiler aracılığıyla mahallinde keşif yapılması, taşınmazların temlik tarihi itibariyle gerçek değeri ile akitte gösterilen değerler arasında fark bulunup- bulunmadığının açıklığa kavuşturulması, taşınmazların temlik tarihinden sonra ve halen kimin tarafından kullanıldığının duraksamaya yol açmayacak şekilde saptanması ve varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken noksan soruşturma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir." gerekçesiyle bozulmuş, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, mahkemenin Yargıtay'ın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğar. Diğer taraftan yerel mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu müessese, mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararındaki esas çerçevesinde işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirir (09.05.1960 gün, 21/9 sayılı YİBK).

Somut olayda; bozmaya uyulmakla ilgilileri yönünden usulü kazanılmış hak doğmasına karşın bu temel usul kuralı gözardı edilerek bozma gerekleri yerine getirilmemiştir.

Şöyle ki; bozma ilamında dava konusu taşınmazların temlik tarihinden sonra ve halen kimin tarafından kullanıldığının araştırılması gerektiğine işaret edildiği ancak mahkemece zabıta araştırmasında davalı ...’ın 2005 yılından beri çalışmadığı belirtilmesine rağmen bu davalının vekil davalının eşinin işçisi olarak çalışıp çalışmadığı şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespit edilmemiştir.

Hâl böyle olunca; hükmüne uyulan önceki bozma kararında değinilen ilkeler ve olgular doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılarak, taşınmazların temlik tarihinden sonra ve halen kimin tarafından kullanıldığının açıkça tespit edilmesi, varsa kira sözleşmelerinin ilgilisince sunulmasının sağlanması, kira bedelinin kime ve ne şekilde ödendiğinin araştırılması, taşınmazlara ilişkin abonelik kayıtlarının celbi ile varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken bozma gerekleri yerine getirilmeksizin noksan soruşturma ile yetinilerek yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir.