Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/7387 K.2015/9140

Taraflar arasındaki davadan dolayı İskenderun 2. Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 24.10.2013 gün ve 2011/51 esas 2013/545 karar sayılı hükmün onanmasına ilişkin olan 22.12.2014 gün ve 1572-20011 sayılı kararın düzeltilmesi süresinde davacı vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya incelendi gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Karar düzeltme dilekçesinde yazılı nedenler HUMK'un 440.maddesinde gösterilen dört halden hiçbirine uymamaktadır. Bu nedenle, 6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollamasıyla karar düzeltme isteğinin REDDİNE, davacı Hazinden harç alınmasına yer olmadığına, 18.06.2015 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

-KARŞI OY-

Suriye uyruklularla ilgili olarak Bakanlar Kurulu, 1062 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanarak 13. 01.1939 tarihli 2/10250 sayılı ve 14.02.1942 tarihli 2/17317 sayılı ve 18.11.1957 günlü ve 4/9697 sayılı 01.10.1966 tarihli ve 6/714 sayılı kararnameleri çıkarmıştır. Bu kararnamelere göre; 1939 yılına kadar Suriye uyruklular hakkında Türkiye'deki taşınmaz mallar bakımından bir sınırlama bulunmamaktadır. 1939 tarihli Kararname ile Suriye uyrukluların Türkiye'deki taşınmaz malları üzerinde tasarrufta bulunmaları yasaklanmış 1966 tarihli Kararname ile de Suriye uyrukluların Türkiye'deki menkul ve gayrimenkul bütün mallarına Devletçe el konulmuştur. Şu halde;

a) 1939 tarihli kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar, Suriyelilerin Türkiye’de taşınmaz mal edinmeleri mümkündür.

./..

b) Bu tarihe kadar, Türkiye’de taşınmaz mal iktisap eden Suriyelilerin bu hakları saklıdır. Ancak, 1939 yılından sonra tasarruf önlenmiş olduğu için, bu tarihten sonraki mülkiyet aktarımlarına ilişkin hukuki işlemler ve bu tarihten sonraki zilyetlikler sonuç doğurmaz.

c) 1939 tarihinden sonra vefat etmiş olan Suriye uyruklu bir mirasbırakanın, Türkiye’deki taşınmaz malları, 1966 yılına kadar bu mallarına vaziyet edilmemiş olduğu için Türk uyruklu mirasçılarına intikal eder. Ancak Suriye uyruklu mirasbırakan, 01.10.1966 tarihli kararnamenin yürürlüğe girmesinden sonra ölmüş ise, mallarına Devletçe el konulmuş olduğundan, bu mallar olduğu gibi Türk mirasçıya geçmez. Emanete alınan bedeli Türk mirasçıya verilir.

Somut olayda; kök muris Suriye uyruklu Desire Humsi 1928 yılında bekar ve çocuksuz ölmüş, mirası kendinden önce ölen kardeşi Naum'un çocukları Suriye uyruklu Marin ve Viktor'a kalmıştır. Marin 1952 yılında, Viktor 1941 yılında ölmüş geride Türk ve Suriye uyruklu mirasçılar bırakmışlardır.

Miras bırakan Suriyeli 1966 yılından önce öldüğünden ve Suriye uyruklu mirasçıları bulunduğundan 1939 tarihli kararnameye göre tasarruf yasağı ile karşılaşıldığından taşınmazların Suriye uyruklu mirasçılara intikali 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 35. madde hükmüne tabi olur. Antlaşmalara veya karşılıklılık esasına göre Suriye uyruklu o tarihlerde Türkiye'de taşınmaz sahibi olabiliyorsa taşınmaz mirasçıya kalır. Ancak yine kararnameler ile de bu yere vaziyet edilmiş sayılır.

Mahkemece mirasın murisin ölümü ile geçtiği, kök murislerin Türk ve Suriye uyruklu mirasçılar bıraktıkları, gözetilmek suretiyle Suriye uyruklu mirasçılar yönünden miras yolu ile taşınmaz ediniminde karşılıklılık esası olup olmadığı araştırılmadan eksik inceleme ile 1062 sayılı yasanın 1. maddesinin Suriye uyruklu şahısların taşınmazlarının miras yolu ile intikaline engel teşkil etmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığından, davacı Hazine'nin karar düzeltme talebi kabul edilmeli, hüküm bozulmalıdır. Sayın çoğunluğun görüşüne iştirak etmiyorum.