Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/8854 K.2016/1711

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi istemine ilişkindir.

Davacılar, kayden malik oldukları 110 ada 3 parsel sayılı taşınmazda bulunan ahşap eve eşyalarını koymak, 112 ada 4 parsel sayılı taşınmazı da ekerek kullanmak sureti ile kardeşleri olan davalının müdahalede bulunduğunu ileri sürerek elatmanın önlenmesini istemişlerdir.

Davalı, ortak mirasbırakan babaları...’ün taşınmazlarını çocukları arasında paylaştırdığını, çekişme konusu taşınmazların 20 yıl önce babası tarafından kendisine verildiğini, taşınmazlar bakımsız ve verimsiz bir halde iken imar ihya ederek tarım arazisi ve kapama fındık bahçesi haline getirdiğini, yakın bir zamanda taşınmazların davacılar tarafından babasından devralındığını, davacılar aleyhine tazminat davası açarak TMK 994. maddesi gereği tazminat ödeninceye kadar taşınmazlarda hapis hakkı talebinde bulunduğunu, aşamadaki beyanında taşınmaza yaptığı zorunlu ve faydalı masraflar ödeninceye kadar hapis hakkı tanınmasını isteyerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, 110 ada 3 parsel sayılı taşınmaz yönünden taşınmaz üzerindeki ahşap evin orman sınırları içinde kalması nedeni ile davanın usulden reddine, 112 ada 4 parsel sayılı taşınmaz yönünden 44.322,34-TL bedelin davalıya ödeninceye kadar hapis hakkı tanınmak sureti ile elatmanın önlenmesine karar verilmiştir.

Toplanan deliller ve tüm dosya içeriğinden, çekişme konusu 110 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tamamı ile 112 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ½ payının 21/05/2010 tarihli ölünceye kadar bakım akti ile davacılardan ... adına, 112 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ½ payının ise 27/08/2010 tarihli bağış akti ile davacı ... adına kayıtlı olduğu, davacıların ....Noterliği’nin 03/11/2010 tarih, 11721 yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalının çekişme konusu taşınmazlardaki müdahalesine son vermesini istediği,

davalının....Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2012/394 E. sayılı dosyası ile eldeki davanın davacıları ve babaları ... aleyhine dava konusu taşınmazların da bulunduğu birden fazla taşınmaza ilişkin olarak, taşınmazlara yaptığı zorunlu ve faydalı masraflar tarafına ödenene kadar taşınmazların davalıda kalması istemi ile 11/01/2011 tarihinde dava açtığı, davanın derdest olup, eldeki davanın sonucunu beklediği anlaşılmaktadır.

Dava dilekçesinde 151 ada 1 parsel sayılı taşınmaza yönelik istem bulunmadığına göre, bu konuda mahkemece HMK 26.maddesi gözetilerek hüküm kurulmamasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Davacıların bu konuya ilişkin temyiz itirazı yerinde görülmediğinden reddine.

Davacıların diğer temyiz itirazlarına gelince;

Bilindiği ve TMK 683. maddesinde düzenlendiği üzere; “Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir. Malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız elatmanın önlenmesini de dava edebilir.”

Öte yandan, TMK 994.maddesine göre; “İyiniyetli zilyet, geri vermeyi isteyen kimseden şey için yapmış olduğu zorunlu ve yararlı giderleri tazmin etmesini isteyebilir ve bu tazminat ödeninceye kadar şeyi geri vermekten kaçınabilir”.

Somut olayda, davalının kayıttan ve mülkiyetten kaynaklanan bir hakkı olmadığı gibi taşınmazı davacıların muvafakatı ve rızası dışında kullandığı davalı kullanımının kötüniyetli olduğu, bu durumda da yaptığı harcamaların tazminini isteyemeyeceği açıktır.

Hâl böyle olunca, TMK'nun 683. maddesi gereğince davacıların mülkiyet hakkına üstünlük tanınarak mutlak elatmanın önlenmesine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile hapis hakkı tanınmak suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.