Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2016/1048 K.2018/15685

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil, ........ kaldırılması davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, 5737 sayılı .... Kanunun 17. maddesine dayalı tapu iptali-tescil ve hacizlerin kaldırılması isteklerine ilişkindir.

Davacı, çekişme konusu 703 ada 9 parsel sayılı ........ ....ından olan taşınmazın 3/16 payının ........ Kohen adına kayıtlı olduğunu, kayıt malikine ... Defterdarlığının kayyım tayin edildiğini ve .... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/102 Esas, 2000/669Karar sayılı ilamı ile kayıt maliki ........ Kohen'in gaipliği nedeniyle 3/16 payın 14.05.2002 tarih ve 3300 yevmiye ile ... adına hükmen tescil edildiğini ileri sürerek 5737 sayılı .... Kanunu 17. maddesi gereğince taşınmazın 3/16 payının üzerindeki haciz şerhi kaldırılarak ........ ....ı adına tescilin karar verilmesini istemiştir.

Davalı, öncelikle bir taşınmazın niteliği saptanırken bağlı bulunduğu ........ kuruluş tarihi, ........ karakteri, türü, ........ ........ mı yoksa gayri ........ ... mı olduğu veya muavazaten mi tapuya ... şerhinin konulduğu, TMK'nın 74. maddesine göre düzenlenen ve kuruluşlar tarafından imzalanan bir ... senedi, .... İdaresinin düzenlediği mahlüliyet belgesinin mevcut olup olmadığı hususlarına bakılması gerektiğini, mülkiyetin mahlülen ........a rücu etmeyeceği bu tür taşınmazların ...'ye intikal etmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, 5737 sayılı .... Kanunu 17. maddesi koşulları oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu 703 ada 9 parsel sayılı taşınmazın 3/16 payının üzerindeki haciz şerhi kaldırılarak ... adına olan tapu kaydının iptali ile ........ ....ı adına tesciline karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; dava konusu 703 ada 9 parsel sayılı 294,24m2 miktarlı arsa nitelikli taşınmazın 3/16 payı ............ adına 20.02.1951 ........ işlemi ile kayıtlı olduğu, ... tarafından kayyım ... Defterdarı aleyhine açılan gaiplik ve tapu iptali-tescil davası neticesinde .... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.07.2000 tarih 1998/1023Esas, 2000/669Karar sayılı kararı ile İsak Kohen’in gaipliğine adına kayıtlı payın ... adına tesciline karar verildiği, kararın temyiz edilmeksizin 22.11.2001 tarihinde kesinleştiği, söz konusu payda ........ Ağa ........a ilişkin şerh ile 05.02.1999,11.09.1968 ve 17.06.1937 tarihli haciz şerhlerinin bulunduğu anlaşılmaktadır.

Hemen belirtmek gerekir ki; 5737 sayılı Yasanın 17. maddesinde “Tasarruf edenlerin veya maliklerin mirasçı bırakmadan....leri, kaybolmaları, terk veya mübadil gibi durumlara düşmeleri halinde icareteynli ve mukataalı taşınmaz malların mülkiyeti vakfı adına tescil edilir.” hükmü uyarınca taşınmazın vakfı adına tesciline karar verilebilmesi için mukataalı ya da icareteynli olup olmadığı, kayıt maliklerinin mirasçılarının bulunup bulunmadığının saptanması gerektiğinde kuşku yoktur.

O halde, bir taşınmazın vakfı adına tescil edilebilmesi mutasarrıfının mirasçı bırakmadan öldüğünün ya da kaçak yitik olduğunun belirlenmesine bağlıdır.

Oysa; eldeki davada, dava konusu taşınmazın tedavüllü tapu kayıtları getirilmemiş, mirasçı bırakmadan öldüğü ileri sürülen kişi hakkında ........ araştırması yapılmamıştır.

Bu durumda, mahkemece hüküm kurmaya esas teşkil edecek biçimde yeterli araştırma yapıldığını söyleyebilme olanağı yoktur.

Öte yandan, taşınmazda 3 ayrı haciz şerhi bulunmakta olup, hacizlerin dava konusu paya ilişkin olup olmadığı, kimin lehine olduğu ve miktarı tapu kayıtlarından tam olarak anlaşılamamaktadır.

Hâl böyle olunca, öncelikle çekişme konusu taşınmazın ilk tesisinden itibaren dayanak tüm belgelerin eksiksiz temini, taşınmaz üzerindeki haciz şerhlerinin açıklığa kavuşturulması, kayıt malikinin mirasçılarının kimliğinin tespitine ilişkin başkaca bilgi ve belge bulunup bulunmadığının sorulması, getirtilecek belgelerdeki verilerden yararlanmak suretiyle kayıt malikinin mirasçılarının bulunup bulunmadığının ........ Müdürlüğü’nden araştırılması ve 5737 sayılı Yasanın 17. maddesindeki koşulların oluşup oluşmadığının değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.