Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2018/4945 K.2019/1385

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar taraflarca yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi,Tetkik Hâkimi ...’un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakan babası ...’nun 49, 51, 38, 55, 67, 72, 170, 173, 204, 210, 224, 242, 255, 264, 702, 707 parsel sayılı taşınmazları kızlarından mal kaçırma amacıyla ve muvazaalı olarak davalı oğlu ...’e satış suretiyle temlik ettiğini, mirasbırakanın, ilk eşinden tek erkek evladı olan davalıyı her zaman ayrı tuttuğunu, ayrıca başkaca taşınmazı bulunmadığını ileri sürerek taşınmazların satış işlemlerinin iptali ile miras payı oranında adına tescilini istemiştir.

Davalı, temliklerin muvazaalı olmayıp dava konusu 49 parsel sayılı taşınmaz üzerine ev yaptığını ve 1995 yılından beri davacının bu duruma itiraz etmediğini, diğer parsellerin de temlik tarihi üzerinden uzunca bir süre geçtiğini, 29.12.2008 tarihinde davacıya 4.000 TL ödeme yaptığını, davacının miras payına düşenden fazlasını aldığını bildirip davanın reddini savunmuş, aşamalarda, davaya konu temlikler için mirasbırakana bedel ödemediğini, davacının ev yapmak için kendisinden arsa istemesinden ve bu isteğini kabul etmesinden sonra davacının buna razı olmayıp taşınmazları bölüp payını almak istediğini beyan etmiştir.

Mahkemece, iddianın kanıtlandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, 1922 doğumlu mirasbırakan ...’nun 05.08.2004 tarihinde ölümü üzerine ilk eşinden olma çocukları davalı ... ve dava dışı Nursen ile 2010 yılında ölen ikinci eşi ...’den olma çocukları davacı ... ve dava dışı ...’nin mirasçı kaldıkları, davacının ise temyiz aşamasında 09.11.2015 tarihinde öldüğü ve miras mirasbırakanın dava konusu 49 ve 51 parsel sayılı taşınmazlardaki payını 12.09.1995 tarihinde, 38, 55, 67, 72, 170, 173, 204, 210, 224, 242, 255, 264, 702, 707 parsel sayılı taşınmazlardaki paylarını ise 25.06.2003 tarihinde satış yolu ile davalı oğlu ...’e temlik ettiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada mirasbırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir.

Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir.

Bu durumda, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237.

(Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

Toplanan deliller ve tüm dosya içeriği ile temliklerin muvazaalı olduğu saptanarak davanın kabul edilmiş olması doğrudur. Davalının yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine.

Davacının temyiz itirazlarına gelince;

Yargılama aşamasında dosyaya, mirasbırakana ait ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2013/289 esas 2013/267 karar sayılı 05.09.2013 tarihli veraset ilamı ibraz edilmiş ve hüküm de bu veraset ilamı esas alınarak kurulmuştur.

Ne var ki; temyiz aşamasında, hükme esas alınan veraset ilamı iptal edilip yeni veraset ilamı dosyaya ibraz edilmiştir.

Öte yandan; dava konusu tüm taşınmazlar paylı mülkiyete tabi olup ihtilaflı olan paylar, mirasbırakanın davalıya temlik ettiği paylardır. Ancak mahkemece kurulan hükümle ihtilaf konusu olmayan diğer paydaşların payları da değiştirilmiştir.

Hal böyle olunca; mirasbırakanın davalıya temlik ettiği paylar üzerinden ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/297 esas 2014/343 karar sayılı 10.04.2014 tarihli veraset ilamı uyarınca tapu kaydı iptal edilerek davacının miras payı oranında tescile karar verilip kalan payın davalı ... üzerinde bırakılmasıyla yetinilmesi gerekirken miras paylarının hatalı hesaplandığı veraset ilamı esas alınmak suretiyle ve dava konusu edilmeyen paylar da kabul kapsamına alınarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı gibi davacının temyiz aşamasında ölmesi nedeniyle ölü kişi adına tescil hükmü kurulamayacağından davacının payının mirasçıları adına tescilinin gerektiği de gözetilmelidir.