Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2020/2395 K.2021/7361

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, mirasbırakanı ...'ın 85 ada 242 parsel sayılı taşınmazını 29.08.2007 tarihinde gelini olan davalı ...'a mirasçıdan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olarak temlik ettiğini, işlem tarihinde mirasbırakanın 75 yaşında olduğunu, taşınmazını satmasını gerektirir bir durum bulunmadığını ileri sürerek taşınmazın davalı adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile miras payı oranında adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, Orhangazi Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/125 Esas, 2011/561 Karar sayılı davasının bu dava için kesin hüküm teşkil ettiğini, satışın gerçek olduğunu, ziynet eşyalarını satarak dava konusu taşınmazı devraldığını, taşınmaz üzerindeki binanın da devirden önce eşi ve kendisi tarafından inşa edildiğini, mirasbırakanın satış bedelini davacı dahil tüm çocuklarına paylaştırdığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince, temlikin mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne dair verilen kararın istinaf edilmesi üzerine; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince, davalının istinaf isteminin HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla; duruşma günü olarak saptanan 30.11.2021 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili Avukat ... ile temyiz edilen davacı vekili Avukat ... ... geldiler, duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkin olup, dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davalı vekilinin işin esasına yönelik temyiz itirazlarının yerinde görülmediğinden reddine.

Davalı vekilinin harca ilişkin temyiz itirazına gelince;

Bilindiği üzere; muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davalarında dava değeri, çekişme konusu taşınmazların dava tarihindeki değeri üzerinden davayı açan mirasçı ya da mirasçıların miras paylarına isabet eden kısım olup, davanın kabulü halinde bu değer üzerinden nispi karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, harç hususu kamu düzenini ilgilendirdiğinden temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın resen gözetilmesi gerekmektedir.

Somut olayda, dava konusu taşınmazın üzerindeki muhdesatların (3 katlı bina, prefabrik yapı ve seralar) davalı tarafından yapıldığı, ağaç ve fidanların davalı tarafından dikildiği ileri sürülmüş, davacı tarafın bu hususa bir itirazı olmamıştır. O halde, tarla vasıflı dava konusu taşınmazın dava tarihindeki zemin değeri olan 949.553,00-TL üzerinden davacının miras payına (1/4) isabet eden 237.388,25-TL üzerinden karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerekirken hem ilk derece mahkemesi, hem de bölge adliye mahkemesince fazla karar ve ilam harcına hükmedilmesi isabetsizdir.

Ne var ki, bu hususun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden; temyize konu Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 10.06.2020 tarih, 2018/1183 Esas ve 2020/514 Karar sayılı ilamının hüküm kısmının 2. fıkrası ile Orhangazi 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.05.2018 tarih, 2015/333 Esas, 2018/314 Karar sayılı kararının 2. fıkrası tamamen hükümden çıkarılarak, yerlerine;

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 10.06.2020 tarih, 2018/1183 Esas ve 2020/514 Karar sayılı ilamının hüküm kısmının 2. fıkrası olarak ''Alınması gereken 16.215,99-TL nispi istinaf karar harcından, peşin alınan 4.950,00TL'nin mahsubu ile bakiye 11.265,99-TL. istinaf karar harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,”

Orhangazi 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.05.2018 tarih, 2015/333 Esas, 2018/314 Karar sayılı ilamının hüküm kısmının 2. fıkrası olarak ''Alınması gereken 16.215,99-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 27,70 TL ve tamamlama harcı olan 4.950,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 11.238,29-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,'' cümlelerinin yazılmasına,