Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2020/762 K.2022/1337

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, tenkis davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin kararın, davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonucunda; başvurunun esastan reddine dair verilen karar, süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar, mirasbırakan babaları ...'nun 509 parsel sayılı taşınmazını 10/04/2007 tarihinde satış göstermek suretiyle oğlu olan davalı ...'ye devrettiğini, temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu, mirasbırakanın kısa süre sonra öleceğini ve aleyhine dava açılacağını düşünen davalı ...'nin ise taşınmazı 29/08/2016 tarihinde, durumu bilen diğer davalı ...'ye muvazaalı olarak devrettiğini, mirasbırakanın taşınmazını satma ihtiyacı olmadığı gibi davalı ...'nin de alım gücü bulunmadığını, dava konusu taşınmazın mirasbırakanın en büyük ve değerli taşınmazı olduğunu ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile miras payları oranında adlarına tesciline, olmadığı takdirde tenkise karar verilmesini istemişlerdir.

II. CEVAP

1. Davalı ..., cevap dilekçesi sunmamış, duruşma sırasındaki beyanında, dava konusu taşınmazın babasından kaldığını, taşınmazı satın aldığını, sonrasında ise diğer davalı ...'ye sattığını, ayrıca ipotek borcunu da ödediğini belirterek, davanın reddini savunmuştur. 2. Davalı ..., cevap dilekçesi sunmamış, aşamadaki beyanında, iyiniyetli üçüncü kişi olduğunu, diğer davalı ...'nin taşınmazı satın aldıktan sonra ekip biçtiğini, sonrasında ise kendisine kiraladığını, taşınmazı satmak isteyince de anlaştıklarını ve değerinde satın aldığını, mirasbırakan ile davalı ... ve diğer mirasçılar arasındaki olayları bilmediğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12/06/2019 tarihli ve 2017/264 E. - 2019/360 K. sayılı kararıyla; mirasbırakan tarafından davalı ...'ye yapılan temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu, diğer davalı ...'nin de taşınmazın muvazaalı devredilmiş olduğunu bilebilecek durumda bulunduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2.İstinaf Nedenleri

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalının dava konusu taşınmazı diğer davalı ...’den satın alan iyiniyetli üçüncü kişi olduğunu, dava konusu taşınmazı satın aldığı tarihten itibaren hiç duraksamaya yer vermeyecek şekilde fiilen tasarrufta bulunduğunu, kötüniyetin ispat edilemediğini, diğer davalı ile mirasbırakan arasında yaşananları bilmesinin kendisinden beklenemeyeceğini, tenkis davası açabilmenin şartlarının oluşmadığını bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 06/01/2020 tarihli ve 2019/1033 E. - 2020/8 K. sayılı kararıyla; İlk Derece Mahkemesinin 01/04/1974 tarihli ve 1974/1 Esas - 1974/2 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu Kararı doğrultusunda yaptığı araştırma ve inceleme sonucunda davanın kabulü kararının yerinde olduğu gerekçesiyle, 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca, davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf talepli dilekçesinde ileri sürdüğü itiraz nedenlerini yineleyerek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3. Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, satış sözleşmesinden kaynaklanan muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

3.2.1. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

3.2.2 Türk Medeni Kanunu'nun 1023. maddesinde "Tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya bir başka aynî hak kazanan üçüncü kişinin bu kazanımı korunur."

3.3. Değerlendirme

Dosya içeriğine, toplanan delillere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, kararın (III.) no.lu bendinde yer verilen İlk Derece Mahkemesi kararının; kararın (IV./3.) no.lu bendinde yer verilen Bölge Adliye Mahkemesi kararının dayandığı yasal ve hukuksal gerekçelere göre yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.