Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/3884 K.2022/1151

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasında bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen karar, süresi içinde davacı vekili, davalı ... ... mirasçıları vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... dava dilekçesinde; Trabzon ili Dernekpazarı ilçesi Taşçılar köyünde bulunan 193 Ada 5 parsel sayılı taşınmaz içerisinde bulunan yaklaşık 80 metrekarelik bölümün davalı ... ... ile kendisine ait iken taşınmazın tamamının ... ... adına tespit ve tescilinin yapıldığını, ayrıca 193 Ada 1, 2, 3, 4 ve 5 parsel sayılı taşınmazların içerisinde patika yol geçtiği ve kadim bir yol olduğu halde kadastro tespiti sırasında söz konusu taşınmazlar içerisinde bırakıldığını belirterek, 193 ada 5 parsel sayılı taşınmaz içerisindeki 80 metrekarelik bölümün 1/2 paylar ile davalı ... ... ve kendi adına tesciline, 193 ada 1, 2, 3, 4 ve 5 parsel sayılı taşınmazlar içerisinde bulunan patika yolların yol olarak terkin edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

... ... vekili cevap dilekçesinde; açılan davanın yerinde olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Çaykara Asliye Hukuk Mahkemesinin 26/06/2014 tarihli ve 2012/11 E., 2014/262 K. sayılı kararıyla; davacının 193 ada 5 parsel sayılı taşınmaza yönelik davasının ispat edilemediği, patika yol hakkındaki davanın ise aktif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 09/05/2018 tarih 2018/1720 E., 2018/3151 K. sayılı kararı ile; davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının yerinde olmadığı, ancak fen bilirkişisi raporunda harflerle gösterilen ve Patika yol olduğu iddia edilen bölümler hakkında davacının dava açma ehliyeti bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de.

3402 sayılı Yasanın 16. maddesinde yolların ilke olarak özel mülkiyete konu olamayacağı, haritasında gösterilmekte yetinileceğinin hükme bağlandığı, umumi köy yollarının da bütün köylünün kullanımına açık kamu malı niteliğinde olduğu, Hukuk Genel Kurulunun 15/11/2006 tarih 2006/14-729 Esas, 206/723 Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere, tüm köylünün kullanımına açık kadim yolun özel mülkiyete konu edilmesi halinde buradan yararlanan kişilerin meşru ve kişisel güncel yararı, kısaca hukuki yararının ihlal edilmiş olduğu,

bu durumda köy sakinlerinden bir ya da birkaçının özel mülkiyete konu edilen yerin yeniden yol olarak terkinini istemekte korunmaya diğer hukuki yararının dolayısıyla davacının dava açmakta aktif dava ehliyetinin bulunduğu gözetilmek suretiyle işin esasına girilerek tarafların iddia ve delilleri toplanıp sonucuna göre karar verilmesi gereğine değinilerek hüküm bozulmuştur.

3. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen karar

İlk Derece Mahkemesinin 21/02/2019 tarihli ve 2018/167 E., 2019/ 955 K. sayılı kararıyla; davacının 193 ada 5 parsel sayılı taşınmaza yönelik davasının mahkemenin önceki kararı ile reddine karar verildiği, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi tarafından davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiş olması nedeniyle bu bölüm yönünden yeniden davanın reddine karar verildiği,

dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanları ve keşif neticesinde alınan bilirkişi raporları doğrultusunda dava konusu edilen patika yolun öncesinden beri mevcut olduğu ve tüm köylü tarafından kullanılan yer olduğunun anlaşılması nedeniyle davanın kısmen kabulüne, Dernekpazarı ilçesi Taşçılar Mahallesinde kain 04/12/2018 havale tarihli Fen Bilirkişi raporunda (S) harfi ile gösterilip yüzölçümü 12,36 m² olan ve193 ada 5 parsel numaralı taşınmaza isabet eden kısmın, (T) harfi ile gösterilip yüzölçümü 7,71 m² olan ve 193 ada 5 parsel numaralı taşınmaza isabet eden kısmın,

(K) harfi ile gösterilip yüzölçümü 13,10 m² olanve 193 ada 4 parsele isabet eden kısmın, (G) harfi ile gösterilip yüzölçümü 3,36 m² olan ve 193 ada 3 parsele isabet eden kısmın, (E) harfi ile gösterilip yüzölçümü 13,19 m² olan ve 193 ada 2 parsele isabet eden kısmın, (B) harfi ile gösterilip 193 ada 1 parsele isabet eden ve yüzölçümü 1,08 m² olan kısmın tapu kaydının iptali ile patika yol olarak terkinine, 193 ada 5 parsel içerisinde kalan 80 m²'lik kısmın tapu kaydının iptali talebinin reddine karar verilmiştir.

4. Bozma Sonrası İlk Derece Mahkemesi Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... ... mirasçıları vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

5.1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 193 Ada 5 parsel sayılı taşınmaza yönelik mahkemenin red kararının yerinde olmadığını belirterek, hükmün bu bölümünün bozulmasını talep etmiştir.

5.2. Davalı ... ve Arkadaşları vekili temyiz dilekçesinde; mahkemenin yeterli incelemeyi yapmadığını, mahkemenin kabul kararı verdiği bölümlerin patika yol olmadığını, aile arasında kullanılan yol olduğunu, kaldı ki davalının taşınmazına bitişik yerde patika yol olması nedeniyle söz konusu yolda davacının herhangi bir hukuki yararının bulunmadığını belirterek, verilen hükmün bozulmasını talep etmiştir.

5.3. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; mahkemenin kararının yerinde olmadığını, dinlenen kişilerin dava konusu yer ile ilgili bilgilerinin bulunmadığını belirterek, hükmün bozulmasını talep etmiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava dilekçesindeki açıklamalar ve iddianın ileri sürülüş biçimine göre kadastro öncesi nedenlere dayalı tapu iptali ve tescil ile yol olan bölümlerin terkini isteğine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

6.2.1. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi “ Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.”

6.2.2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 16/B-3. maddesi “Yol, meydan, köprü gibi orta malları ise haritasında gösterilmekle yetinilir.” hükümlerini içermektedir.

6.3. Değerlendirme

Mahallinde yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporlarında çekişmeli bölümlerin evvelinde patika yol olduğunun anlaşılması, 193 ada 5 parsel sayılı taşınmaz yönünden red kararı verilmesi neticesinde yapılan temyiz sonrasında Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi tarafından sair temyiz taleplerinin reddilmesi nedeniyle, dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre kararın (IV.3.) numaralı bendinde yer verilen Çaykara Asliye Hukuk Mahkemesinin kararında dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.