Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/4592 K.2022/4282

Taraflar arasındaki tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkin açılan davada bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ilişkin verilen karar, süresi içinde davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... dava dilekçesinde; sınırlarını belirtmiş olduğu yaklaşık 5000 metrekarelik taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında dere olarak tescil harici bırakıldığını, oysa dava konusu yerin dere olmadığını, içerisinde meyve ve kavak ağaçları olup, 40 yıldır kendi zilyetliğinde bulunduğunu, kendisi lehine zilyetlik koşullarının oluştuğunu belirterek, dava konusu bölümün adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davacı lehine zilyetlik koşullarının oluşmadığını, derelerin zilyetlikle iktisap edilecek yerlerden olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05/07/2012 tarihli ve 2010/604 E. 2012/208 K. sayılı kararıyla; davacı lehine zilyetlik koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 16/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (E) harfi ile gösterilen 2782,054 metrekarelik bölümün davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Bozma Kararı

Yargıtay 8 Hukuk Dairesinin 28/03/2013 tarihli 2012/10645 E., 2013/4554 K.sayılı kararında, aktif dere yataklarının zilyetlik ile kazanılamayacağı, ancak aktif dere yatağının etki alanında kalmayan yerlerin koşulların oluşması durumunda zilyetlik ile iktisabının mümkün olduğu, dava konusu taşınmaz hakkında hava fotoğrafı incelemesi yapılması, taşınmazın imar ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise imar ihyanın ne zaman tamamlandığının belirlenmesi, taşınmaza ilişkin fotoğrafların dosyaya eklenmesi, taşınmazın imar planı kapsamında kalıp kalmadığı araştırılarak netice hakkında karar verilmesi gereğine değinilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

3. Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen karar

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 22/01/2015 tarihli ve 2013/347 E. 2015/57 K. sayılı kararıyla; davacı lehine zilyetlik koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 16/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (E) harfi ile gösterilen 2782,054 metrekarelik bölümün davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

4. Bozma Sonrası Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesi Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

5. Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 25/01/2018 tarihli 2015/13236 E. 2018/153 K. sayılı kararı ile; 6360 sayılı Büyükşehir Yasası gereğince Van Büyükşehir Belediye Başkanlığının davaya dahil edilerek taraf teşkilinin sağlanması, sonrasında tüm deliller birlikte değerlendirilerek netice hakkında karar verilmesi gereğine değinerek sair yönler incelenmeksizin hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

6. Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen karar

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 27/11/2018 tarihli ve 2018/95 E. 2018/497 K. sayılı kararıyla; davacı lehine zilyetlik koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 16/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (E) harfi ile gösterilen 2782,054 metrekarelik bölümün davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

7. Bozma Sonrası Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesi Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Temyiz Nedenleri

8.1. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, davacı lehine zilyetlik koşullarını oluşmadığını, taşınmazın taşkın riski olması nedeniyle zilyetlikle iktisaba elverişli olmadığını, jeolog bilirkişi raporunun yeterli olmadığını, ayrıca kabul anlamına gelmemekle birlikte belgesiz araştırması yapılmadığını belirterek, hükmün bozulmasını talep etmiştir.

8.2. Davalı ... vekili temiz dilekçesinde; davanın hak düşürücü süreye uğradığını, davacı lehine zilyetlik koşulların oluşmadığını, Mahkemenin eksik inceleme neticesinde karar verdiğini belirterek, hükmün bozulmasını talep etmiştir .

9. Gerekçe

9.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın davacı adına tescili isteğine ilişkindir.

9.2. İlgili Hukuk

9.2.1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713/1. maddesi, "Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir. "

9.2.2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi, “Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.”

9.2.3. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 17. maddesi, “Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14. maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde Hazine adına tespit edilir.’’ hükümlerini içermektedir.

9.3. Değerlendirme

Mahallinde yapılan keşifte alınan beyanlar ile sonrasında düzenlenen bilirkişi raporları neticesinde davacı lehine zilyetlik koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır. Dosya içeriğine, Mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinin yerinde olmasına göre (IV.6) numaralı paragrafta yer verilen Van 3. Asliye Hukuk Mahkemesi kararında isabetsizlik bulunmamaktadır.