Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/1154 K.2024/1010

Taraflar arasındaki kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozma kararına uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar; ...'ın mirasçıları olduklarını, kadastro çalışmaları yapılırkenu ... ada 10 ve 40 parsel, Gür mevkiisi 292 ada 6 parsel, 294 ada 12 parsel, ... mevkiisinde kain 262 ada 143 parsel sayılı yerlerin doğal sit alanı içerisinde kaldığından bahisle Hazine adına tespit gördüğünü, 5663 sayılı Kanunla ilgili olarak söz konusu doğal sit alanlarını vatandaşların kendi adlarına tescil yapılacağına dair Kanun çıktığını ve bu şekilde mağdur olan kişilere müracaat süresi verildiğini, ancak söz konusu yerlerin kendi adlarına kayıtlı olduğunu düşünerek müracaatta bulunmadıklarını ileri sürerek dava konus taşınmazların davalı Maliye Hazinesi adına kayıtlı bulunan tapu kayıtlarının iptali ile adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

II. CEVAP

Davalı Hazine; milli park sınırları içerisinde kalan taşınmazların zilyetlik yoluya mülkiyetinin kazanılmasının mümkün olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece; dava konusu taşınmazlarda 2863 sayılı Yasa kapsamına giren herhangi bir taşınmaz kültür varlığına rastlanmadığı, Konya Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kurulu arşivinde yapılan araştırmada adı geçen taşınmazların arkeolojik sit alanları içerisinde kalmadığının bildirildiği,

sunulan raporların usul ve yasaya uygun, denetime elverişli bulunduğu belirlenerek davanın kabulü ile 305 ada 10 ve 40 parsel, 292 ada 6 parsel, 294 ada 12 parsel, 291 ada 105 parsel ve 262 ada 143 parsel sayılı taşınmazların davalı Maliye Hazinesi adına kayıtlı bulunan tapu kayıtlarının iptali ile dosyada mevcut İzmir 30. Noterliğinin 31709 yevmiye numaralı mirasçılık belgesi uyarınca tüm taşınmazların ayrı ayrı 5 pay kabul edilerek, 1/5'er eşit hisse ile davacılar ..., ..., ..., ... ile ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 26.12.2019 tarihli ve 2016/13535 Esas, 2019/8992 Karar sayılı kararıyla; çekişmeli taşınmazların bulunduğu bölgeye ait sit haritası Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü’nden getirilerek arkeolog bilirkişi ve 3 kişilik fenni bilirkişi aracılığı ile yeniden yapılacak keşifte taşınmazların arkeolojik sit alanı içerisinde kalıp kalmadıklarının kesin olarak belirlenmesi gerektiği, kalıyorlarsa derecesi ve taşınmaz üzerinde birinci grup olarak tescil edilmiş kültür ve tabiat varlıkları bulunup bulunmadığı hususlarının incelenmesi gerektiği belirlenerek eksik inceleme nedeni ile karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; keşif sırasında dinlenen mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve davacı tanıklarının birbirleriyle uyumlu ve benzer beyanlarında dava konusu taşınmazların davacıların miras bırakanı ...'a ait olduğu, tarafların mirasbırakanının dava konusu taşınmazları 30-40 sene ekip biçtiğini, ... ile ... 'ın aynı kişi olduğunu, dava konusu taşınmazların üzerinde herhangi bir şekilde arkeolojik kalıntı bulunmadığı,

dava konusu taşınmazların arkeolojik değer taşımadıkları, taşınmazın tapusunun beyanlar hanesine kayıtlı "Korunması Gerekli Kültür ve Tabiat Varlığıdır" kaydını teyit edecek 2863 sayılı Kanunu'nun 6 ıncı ve 23 ncü maddelerinde belirlenen herhangi bir Taşınır ve Taşınmaz Kültür Varlığına rastlanmadığı belirlenerek davanın kabulü ile dava konusu ... ve 305 ada 40 parsel sayılı, ... parsel sayılı, ...parsel sayılı ,... parsel sayılı taşınmazların davalı Maliye Hazinesi adına kayıtlı bulunan tapu kayıtlarının iptali ile iptal edilen taşınmazların,

dosyada mevcut İzmir 30. Noterliğinin 31709 yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki hisseleri oranında davacılar ..., ..., ..., ... ile ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Hazine vekili temyiz başvuru dilekçesinde;Mahkemece bilirkişi raporundaki hatalı değerlendirmeye itibar edillerek ve dava konusu taşınmazların yalnızca birinci derece doğal sit alanında olmaları yönü nazara alınarak mülkiyete konu edilip edilmeyeceğinin değerlendirildiğini, dava konusu taşınmazların özel mülkiyete konu edilememesinin nedeni birinci derece doğal sit alanında bulunması değil aynı zamanda milli park sahası içinde olmasından ileri geldiğini, bu hususun gözardı edildiğini,

yargılama devam ederken 27.11.2018 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 26.11.2018 tarihli 378 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile Beyşehir Gölü Milli Park sınırlarının değiştirildiğini, İdarenin yargılama gideri ve karşı yan vekalet ücretine mahkum edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesi, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun 11 inci maddesi (Değişik ikinci cümle: 22/5/2007-5663/1 md.)

3. Değerlendirme 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı HMK'un geçici 3/2 maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un uygulanacağı davalar yönünden HUMK'un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Kadastro sonucu; ... Mahallesinde yapılan kadastro çalışmaları sonucu 292 ada 6, 294 ada 12, 291 ada 105, 262 ada 143, 305 ada 10 ve 305 ada 40 parsel sayılı sırasıyla 4.651,34 metrekare , 1544,49 metrekare, 1.319,39 metrekare, 643,4 metrekare, 600,49 metrekare, 438,09 metrekare yüz ölçüme sahip taşınmazların sit alanı sınırları içerisinde kaldıkları ve haklarında 5226 sayılı Kanunu'nun 5 inci maddesi ile 2863 sayılı Kanunu'nun 11 nci maddesine istinaden zilyetlik yolu ile tespit işlemi yapılamayacağı belirlenerek Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

3. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazının reddi ile temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13. maddesinin j. bendi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,