Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/3384 K.2022/6791

Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 14/12/2021 tarihli ve 2015/283 Esas, 2021/763 Karar sayılı kararın, temyizen incelenmesi asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya tetkik olunarak gereği görüşüldü.

-KARAR-

Asıl dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmazsa tenkis; birleştirilen dava muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, asıl davanın reddine ilişkin olarak verilen karar Dairece; “...somut olaya gelince; tarafların delil listesinde bildirdikleri Edirne 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/336 Esas, Fatih 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2005/1188 Esas, Fatih 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/1331 Esas sayılı dava dosyaları ve Edirne 1. Noterliğinde düzenlendiği belirtilen 21.2.2000 tarihli ve 2335 yevmiye no.lu ihtarname ile yine delil listesinde belirtilen tapu kayıtları merciinden getirtilmeden ve değerlendirme yapılmadan Mahkemece sonuca gidilmiştir.

Hâl böyle olunca; yukarıda açıklanan ilkeler gözetilmek suretiyle bir araştırma yapılıp tarafların delil listesinde gösterilen tüm dava dosyaları, kayıt ve belgelerin merciinden getirtilmesi, özellikle davalı ile arasındaki beşeri ilişkilerin değerlendirilerek murisin gerçek iradesinin açıklığa kavuşturulması, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik soruşturma ile yetinilerek yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir...” gerekçesiyle bozulmuş, Dairenin bozma kararından sonra,

asıl ve birleştirilen (2015/499 E.) dosyaların birleştirilmesine karar verilmiş, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda, Mahkemece asıl davanın reddine, birleştirilen davanın ise pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Eldeki davada, birleştirilen dosyanın Dairenin bozma kararından sonra, asıl dava ile birleştirildiği anlaşılmaktadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesinin 1. fıkrasında bölge adliye mahkemelerinin Resmi Gazete'de ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar, 1086 sayılı Kanun'un temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin, yine aynı maddenin 2. fıkrasında ise bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce aleyhine istinaf yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 427 ile 454. madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, yani bu kararlara ilişkin dosyaların bölge adliye mahkemelerine gönderilemeyeceği belirtilmiştir.

Bu durumda 20 Temmuz 2016 tarihinden önce verilen kararlar, kanun yoluna başvurma tarihi ne olursa olsun, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427. ve 454. maddelerindeki temyize ilişkin hükümlere tabi olup, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Başkanlığına gönderilmesi gerekmektedir.

Buna karşılık, 20 Temmuz 2016 tarihinde ve sonrasında verilen temyiz incelemesinden geçmeyen kararlara karşı yasa yoluna gidilmesi halinde ise 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-360. maddesindeki istinafa ilişkin hükümlerin uygulanması için bölge adliye mahkemesine gönderilmesi zorunludur.

Hemen belirtilmelidir ki, daha önce Yargıtay denetiminden geçen asıl dosyanın “İstinaf” kanun yoluna tabi olmadığı açıktır.

Ne var ki, birleştirilen dosya yönünden ise karar tarihi 14/12/2021 olup, bu karar ile ilgili daha önce Yargıtayın bir denetimi de söz konusu olmadığından, anılan kararın ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, davaların birleştirilmesiyle bağımsız dava olma özelliğini kaybetmedikleri gözetilerek, ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılan birleştirilen dosyanın istinaf incelemesi yapılmak üzere ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi, sonucunda verilen kararın temyiz edilmesi halinde dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi (birleştirilen dosya temyiz edilmese dahi temyize tabi olan asıl dosyasının gönderilmesi) için dosyanın Yerel Mahkemesine iadesi gerekmektedir.