Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/3958 K.2022/4891

Taraflar arasındaki davadan dolayı Beykoz 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 07/02/2019 tarihli ve 2011/310 Esas, 2019/54 Karar sayılı kararın, temyizen incelenmesi asıl ve birleştirilen davada davacılar ... v.d. vekili ve birleştirilen davada davacı ... vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya tetkik olunarak gereği görüşüldü.

-KARAR-

Asıl (2011/310 E.) ve birleştirilen 2011/451 E., 2011/475 E., 2012/621 E. sayılı davalar muris muvazaası hukuki nedenine dayalı olarak açılan tapu iptali-tescil, tazminat ve tenkis isteklerine ilişkindir.

Mahkemece birleştirilen 2011/451 Esas sayılı davada iddianın ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak verilen karar, Dairece; “...mirasbırakanın üçüncü kişiden bedelini ödeyerek satın aldığı taşınmazı (gizli bağış) davalı adına tescil ettirme işlemlerinde 01.04.1974 tarih, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulama yeri bulunmadığı gibi esasen sözü edilen İBK mirasbırakan tarafından temlik edilen taşınmazlara münhasırdır.

Bu nedenle somut olayda muris muvazaası iddiasının dinlenebilir olduğu söylenemez.Ancak, davada aracın bedelinin miras bırakan tarafından ödendiği ileri sürülerek iptal isteğinin yanında tenkis talebinde de bulunulmuştur.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda tenkis konusunda inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir....” gerekçesiyle bozulmuş, Dairenin bozma kararından sonra, birleştirilen 2011/451 E. sayılı dosya ile asıl(2011/310 E.) ve birleştirilen 2011/475 E., 2012/621 E. sayılı dosyaların birleştirilmesine karar verilmiş ve bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, Mahkemece asıl ve birleştirilen davaların reddine karar verilmiştir.

Eldeki davada, birleştirilen 2011/451 Esas sayılı dosyanın Dairenin bozma kararından sonra, asıl(2011/310 E.) ve birleştirilen 2011/475 E. ve 2012/621 E. sayılı dosyalar ile birleştirildiği anlaşılmaktadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesinin 1. fıkrasında bölge adliye mahkemelerinin Resmi Gazete'de ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar, 1086 sayılı Kanun'un temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin, yine aynı maddenin 2. fıkrasında ise bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce aleyhine istinaf yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 427 ile 454. madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, yani bu kararlara ilişkin dosyaların bölge adliye mahkemelerine gönderilemeyeceği belirtilmiştir.

Bu durumda 20 Temmuz 2016 tarihinden önce verilen kararlar, kanun yoluna başvurma tarihi ne olursa olsun, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427. ve 454. maddelerindeki temyize ilişkin hükümlere tabi olup, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Başkanlığına gönderilmesi gerekmektedir.

Buna karşılık, 20 Temmuz 2016 tarihinde ve sonrasında verilen temyiz incelemesinden geçmeyen kararlara karşı yasa yoluna gidilmesi halinde ise 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-360. maddesindeki istinafa ilişkin hükümlerinin uygulanması için bölge adliye mahkemesine gönderilmesi zorunludur.

Hemen belirtilmelidir ki, daha önce Yargıtay denetiminden geçen birleştirilen 2011/451 Esas sayılı dosyanın “İstinaf” kanun yoluna tabi olmadığı açıktır.

Ne var ki, asıl(2011/310 E.) ve birleştirilen 2011/475 E. ve 2012/621 E. sayılı dosyalar yönünden ise karar tarihi 07.02.2019 olup, bu kararlar ile ilgili daha önce Yargıtay'ın bir denetimi de söz konusu olmadığından, anılan kararların ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, davaların birleşmekle bağımsız dava olma özelliğini kaybetmedikleri gözetilerek, ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılan asıl(2011/310 E.) ve birleştirilen 2011/475 E. ve 2012/621 E. sayılı dosyaların istinaf incelemesi yapılmak üzere ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi, sonucunda verilen kararın temyiz edilmesi halinde dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi (anılan dosyalar temyiz edilmese dahi temyize tabi olan birleştirilen 2011/451 Esas sayılı dosyasının gönderilmesi) için dosyanın Yerel Mahkemesine iadesi gerekmektedir.