Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/6797 K.2023/3974

Taraflar arasındaki tapu kaydında pay oranının düzeltilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların ayrı ayrı kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... vekili, ... Tapu Müdürlüğü kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde.

2579 parsel sayılı taşınmazda tapu kütüğü ve elektronik ortamda pay/paydanın 1/1 olması gerektiği halde, sehven 421/400 olduğunun tespit edildiğini, yapılan inceleme sonucunda 17.01.2013 tarihli ve 1364 yevmiye numaralı satış işleminin resmi senedinde ...'ın 79/192 olması gereken payının sehven 91/192 olarak tescil edildiğini, bu suretle alıcı davalı ...'e fazladan 12/192 payın satılmış olduğunun tespit edildiğini, satış işleminde yanlış hesaplamadan kaynaklanan fazla kısmın düzeltilmesi için davalı ...'e tebligat çıkarıldığını ancak davalının düzeltme işlemine muvafakat etmediğini,

fazla verilen payın düzeltilmesi için bu davanın açıldığını ileri sürerek, 2579 parsel sayılı taşınmazın ...'tan davalı ...'e satılırken 91/192 olarak verilen payın iptal edilerek 79/192 pay olarak düzeltilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, satışta esas kendisinin mağdur olduğunu, 2579 parsel sayılı taşınmazdaki ...’a ait 91/192 payın daha önce intikal aşamasında tapuda hata yapılarak sehven 71/192 olarak göründüğünü, bu sebeple pay/payda oranının hatalı gibi göründüğünü, aslında yapılan satışın kendisi adına kayıt ve tescil olunan pay ve m2 açısından doğru olduğunu, fazladan satış yapıldığı hususunun doğru olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ...'ın payının 730/1920 olarak yevmiye defterinde kayıtlı iken sisteme aktarırken 850/1920 olarak eklendiği,...'nin mirasçıları yönünden intikal ettirilmeyen hisselerin olduğu, ...'e yapılan devirlerde ise eksik payın devredildiği, tüm hataların düzeltilmesi halinde fazladan ...'in üzerinde 2237/3840 payın olacağı, bu payın sistem hatasından ve Tapu Müdürlüğünün yevmiye defterindeki miktarları sisteme aktarır iken yapılan yanlışlık sonucunda ortaya çıktığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafın kusurlu olmaması sebebiyle yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakıldığını ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedildiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini, davalı tarafın kusuru olmadığına karar verilmişse de, ilgili hata tespit edildiğinde satış işleminde yanlış hesaplamadan kaynaklı fazla m²'nin düzeltilmesi için davalı ...'e tebligat gönderilerek düzeltme işlemine muvafakat verilmesinin talep edildiğini, ancak davalının muvafakat etmediğinden bu davanın açılmak zorunda kalındığını, ayrıca cevap dilekçesinde düzeltme talebinin kabul edilmediğini,

davanın kabulü halinde davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği halde hükmedilmemesinin, davanın kabulüne rağmen davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasının hatalı olduğunu bildirerek İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına, olmadığı takdirde kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın mülkiyet hakkına müdahale niteliğinde, tapu kayıtlarına güven ilkesine de aykırı olduğunu, davalının taşınmazda 91/192 pay satın aldığı zannıyla bu pay üzerinden bedel ödediğini, Tapu Müdürlüğünce davalı aleyhine kısmi pay devrinin talep edildiğini ve davanın kabulüne karar verildiğini, nihayetinde davalının bedelini ödemek kaydıyla satın aldığı payında azalma meydana geldiğini, davalının herhangi bir kusurunun olmadığını, tapu kayıtları fiili duruma uygun olarak tutulmuş,

veyahut hatalı pay olduğu hususunun taşınmaz satışı gerçekleşmeden önce fark edilmiş olsa idi davalı tarafından ...'ın 79/192 olan pay miktarına göre ödeme yapılacağını, tapu kayıtlarının hatalı tutulması sebebiyle Hazinenin başlıca sorumlu olduğunu, yine ... mirasçılarının da fazladan ödeme yapılmasından ötürü ikincil sorumlu olduğunu, zira yargılama sırasında talepleri üzerine davaya dahil edildiklerini ancak verilen karar da herhangi bir külfete mahkum olmadıklarını,

davalının taşınmazında meydana gelen eksilmenin hukuka ve hakkaniyete aykırı sonuçlar doğurduğunu bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 17.01.2013 tarihli resmi satış senedi ile ...’in 91/192 hissesinden 871/6240 hissesini kendi üzerinde bırakarak, 20544/29120 hissesine tekabül eden 107/320 hissesini.

20.02.2013 tarihli resmi satış senedi ile de kalan 67/480 hissesini satış suretiyle davalıya devretmek suretiyle, toplamda 91/192 payın hatalı olarak davalıya temlik edildiği, davalıya 12/192 payın fazla olarak tescil edildiği anlaşıldığından davacının iddiasının haklı olduğu ve sübut bulduğu, ancak dava konusu edilmediği halde, davalının diğer hissedarlardan satın aldığı paylarda da hatalı işlem sonucu, davalı adına eksik hisse tescil edildiği sonucuyla, buna göre hüküm tesis edildiği, taleple bağlılık ilkesine uyulmadığından kararın bu yönüyle hatalı bulunduğu,

dava konusu edilen ve anılan ...’den temlikleri sonrası davalının tapuda kayıtlı 12193/19200 hissesinden, fazladan tescil edilen 12/192 (1200/19200) hissenin iptali ile bakiye 10993/19200 hissenin davalıda bırakılmasına şeklinde karar verilmesi gerektiği, davalının payının fazla yazılmasının, Tapu Müdürlüğünün işleminden kaynaklandığı saptaması doğru olsa da; dava, kabul edildiği halde davalı yararına vekalet ücreti takdirinin hatalı olduğu gerekçesiyle tarafların istinaf başvurularının ayrı ayrı kısmen kabulüne, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

yeniden hüküm kurularak; vekalet ücreti yönünden düzeltilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyip, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tapu kaydında pay oranının düzeltilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun; 1024/2. maddesi şöyledir: "Bağlayıcı olmayan bir hukukî işleme dayanan veya hukukî sebepten yoksun bulunan tescil yolsuzdur.",

1025/1. maddesi şöyledir: "Bir aynî hak yolsuz olarak tescil edilmiş veya bir tescil yolsuz olarak terkin olunmuş ya da değiştirilmiş ise, bu yüzden aynî hakkı zedelenen kimse tapu sicilinin düzeltilmesini dava edebilir."

Bilindiği üzere, ayni haklar tapu siciline tescil ile doğar ve tescilin hukuki netice doğurabilmesi için de geçerli bir hukuki sebebinin bulunması zorunludur. Bu hususun tapunun illilik prensibinden kaynaklandığı açıktır. Oysa, oluşan sicilin hukuken geçerli bir sebebi bulunmadığı takdirde, tescilin yolsuz tescil niteliğini taşıyacağı ve sicilin iptali gerekeceğinde kuşku yoktur.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 99,20 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,