Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2024/1535 K.2025/3911

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 23.09.2025 Salı günü duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde, temyiz eden davacılar vekili Avukat ... ... ile temyiz edilen davalı ... vekili Avukat ... ve davalı Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü vekili Avukat .. ... geldiler, davetiye tebliğine rağmen başka gelen olmadı. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. Temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; halen davalılar adına kayıtlı dava konusu kök 326 parselin aslında 7.352 metrekare yüz ölçümlü olduğu, 6.542 metrekarelik kısmın da 1950'lerden beri davacılar murisi ... ... ve mirasçıları olan davacıların uzun yıllar kullanımında olduğu hâlde kadastro sırasında kök 326 parselin önce senetsizden tespit maliki ... adına 13.900 metrekare olarak tespit edildiğini, sonra tavzihen 11.04.1970 tarihli, 19 nolu tapu kaydına istinaden yine ... adına tespit edildiğini, ancak tutanağın ön yüzündeki yüz ölçümünün düzeltilmediğini ileri sürerek 1 75... parselin kadastro tutanağındaki 13.900 metrekare şeklindeki ibarenin iptali ile yüz ölçümünün 7.352 metrekare olarak düzeltilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kök 326 parselin tespitine önce davacılar murisi ... .. itiraz ettiğini, ancak itirazından feragat ettiğinden 16.10.1980 tarihli Tapulama Komisyonu kararıyla taşınmazın tespit gibi tesciline karar verildiğini, tespitin kesinleştiğini ve hak düşürücü sürenin dolduğunu, davacılardan ... aleyhine açtıkları müdahalenin men'i ve kâl davasının kabulüne karar verildiğini, ayrıca açtıkları ecrimisil davasının da devam ettiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ

İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın kadastro tespitine davacılar murisi ... ... tarafından itiraz edildiği, sonradan itirazından feragat ettiği gerekçesiyle 16.10.1980 tarihli Tapulama Komisyonu kararıyla itirazın reddedildiği ve karara karşı dava açılmadığı, tapulama tutanağına karşı 10 yıldan fazla zaman geçtiği gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu kök 326 parselin tapu kaydına istinaden dava dışı ... adına tespitine önce davacılar murisi ... .. tarafından itiraz edildiği, ancak sonradan muterizin itirazdan feragat ettiği, tapulama komisyonunca itirazın reddine ve tespit gibi tescile karar verilerek 15.12.1980 tarihinde taşınmazın tespit maliki adına tescil edildiği,

satış yoluyla davalılara geçtiği, kadastro tutanağının kesinleştiği tarihten davanın açıldığı 04.12.2020 tarihine kadar 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12/3. maddesindeki 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili duruşma istemli temyiz dilekçesinde; kök 326 parselin aslında 7.352 metrekare yüz ölçümlü olduğu, 6.542 metrekarelik kısmında 1950'lerden beri davacılar murisi ..... ve mirasçıları davacıların uzun yıllar kullanımında olduğu hâlde kadastro sırasında kök 326 parselin önce senetsizden tespit maliki ... adına 13.900 metrekare olarak tespit edildiğini, sonra tavzihan 11.04.1970 tarihli, 19 nolu tapu kaydına istinaden yine ... adına tespit edildiğini, ancak tutanağın ön yüzündeki yüz ölçümünün düzeltilmediğini, davacılar murisinin tespite itirazından feragatinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,

itirazdan feragatin kadastro müdürlüğünün hatasından ve yanıltmasından kaynaklandığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasını, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, kadastro öncesi kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve irsen intikâl hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve yüz ölçümü düzeltilmesi istemine ilişkindir.

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosya içeriğinden; ... ili, ... ilçesi, ...

Mahallesindeki dava konusu kök 326 parsel sayılı taşınmazın 766 sayılı Tapulama Kanunu'na istinaden yapılan kadastro çalışmaları sırasında 16.11.1972 tarihinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği sebebiyle dava dışı ... adına tespit edildiği, 12.07.1973 tarihinde ise edinme sütunundaki "Senetsiz" ibaresinin üstü çizilerek, 11.04.1970 tarihli ve 19 nolu tapu kaydına istinaden ... adına 13.900 metrekare yüz ölçümlü tarla vasfıyla tespitinin yapıldığı, davacılar murisi ... ... tarafından 17.12.1973 tarihinde tespite itiraz edildiği, ancak muterizin 14.12.1978 tarihli komisyon ifade zaptındaki beyanı ile itirazından feragat ettiğini bildirdiği,

16.10.1980 tarihli Tapulama Komisyonu kararı ile feragat nedeniyle tespite itirazın reddine, taşınmazın tespit maliki dava dışı ... adına tespit gibi tesciline karar verildiği, kararın 21.10.1980 tarihinde tespit malikine, 21.10.1980 tarihinde de muteriz davacılar murisi ...'ye tebliğ edildiği, 30 gün içinde dava açılmadığından tespitin 24.11.1980 tarihinde kesinleştiği, 15.12.1980 tarihinde tespit maliki ... adına tescil edildiği, satış işlemleriyle davalılar adına değişen paylarda tescil edildiği,

yenileme işlemi sonucunda 13.788,36 metrekare yüz ölçümlü tarla vasıflı 1 75... parsel sayısını aldığı anlaşılmakla, kadastro tespitinin kesinleştiği 24.11.1980 tarihi ile davanın açıldığı 03.12.2020 tarihi arasında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12/3. maddesinde belirlenen on yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği açıktır. Hak düşürücü süre dava şartı olup yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilmelidir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 345,55 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacılardan alınmasına,

03.10.2024 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca gelen temyiz edilen davalı ... vekili ve ... Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü vekili için (tek) 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,