KÜNYE
1. Hukuk Dairesi 2025/3194 E., 2025/3672 K.
- Mercii
- Yargıtay
- Karar tarihi
- 15 Eylül 2025
- Mahkemesi
- Van Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
- Sayısı
- 2024/1059 E., 2025/150 K.
- İlk derece mahkemesi
- Tatvan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
- Sayısı
- 2022/63 E., 2023/94 K.
Karar Metni
1.028 kelime·5 dk okuma·8 bölüm
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... ve Kadastro Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar ... ve ... vekili dava dilekçesinde; davacıların ..... ili, ... ilçesi, .... Mahallesi 4 45... parsel sayılı taşınmazda bulunan 4 numaralı bağımsız bölümü ... Bankasından satın aldıklarını ancak satın alınan bağımsız bölümün 69 parsel sayılı taşınmazda bulunduğunu, 68 parsel sayılı taşınmazın boş vaziyette olduğunu ileri sürerek tapu kaydının fiili duruma uygun olarak düzeltilmesini talep etmiştir. Dava konusu 4 45... parsel sayılı taşınmazda bulunan diğer bağımsız bölüm maliklerine davaya muvafakat verip vermedikleri sorulmuş, ... Bankası ve ... davaya muvafakat vermiştir. 4 45... parsel sayılı taşınmaz maliki ... da davaya muvafakat etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın 4 45... ve 19 parsel sayılı taşınmazların tevhiden ifrazı sonucu oluştuğunu, 4 45... parsel sayılı taşınmaz için düzenlenen kat irtifakına ilişkin belgelerin 18 parsel sayılı taşınmaz için düzenlendiğini, yapı ruhsatının düzenlenmesi için ... Belediye Başkanlığı tarafından .... Tapu Müdürlüğüne yazılan yazıda parsel numarası 18 olarak yazılıp 68 olarak düzeltilip paraf edildiğini, tescil istem belgesinde de 68 yazdığını, Tapu Müdürlüklerinin görevi arasında zeminde inceleme görevi bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu .. ili, ... ilçesi 4 45... parsel numaralı taşınmazda yer alan apartmandaki 4 numaralı bağımsız bölümün 4 45... parselde yer aldığının bilirkişi raporlarından ve keşifteki gözlemden anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davaya konu yenileme öncesi ... Mahallesi 4 45... parsel 4 nolu bağımsız bölümde, yenileme sonrası ise ... Mahallesine 4 45... parsel 4 nolu bağımsız bölümde yer alan taşınmazın kaydının düzeltilmesine, ilgili taşınmazın ... ili, .. ilçesi, .... Mahallesi, 458,30 metrekare yüz ölçümlü, 4 45... nolu parselin üzerinde yer aldığının tespiti ile tapuya kaydına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde dahili davalı ... vekili, davalı ... vekili, katılma yoluyla davacılar vekili, dahili davacı ... Bankası vekili, dahili davacı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; eldeki davanın yolsuz tescilin düzeltilmesi ve tapu kaydının iptali ve tescili davası olduğu, davacının bağımsız bölümünün .. ...
Sosyal Mahallesi (değişiklik sonrası ... Mahallesi) 4 45... parsel üzerinde olduğu, ancak alınan bilirkişi raporuna göre 68 parselin üzerinde herhangi bir bina olmadığı ve boş olduğu. 69 parsel üzerinde ise bir bina olduğu.
Mahkemece her iki parseldeki tüm maliklerin davaya dahil edilmesinin sağlanmasına karşın kabul hükmünün sadece davacıya ait 4 numaralı bağımsız bölüm üzerinden kurulduğu, bunun talebe aykırı olduğu gibi hükmün infazının da bu şekilde mümkün olmadığı, zira sorunun bağımsız bölüme ait bilgilerde değil, ana taşınmazdaki bilgilerde bulunduğu,
buna göre gerçek mülkiyet durumunun tapuya yansıtılması için bağımsız bölüme yönelik bir karar değil ana taşınmazlara yönelik bir karar verilmesi gerektiği belirtilerek davacı vekilinin, davalı ... vekilinin ve dahili davalı ... vekilinin istinaf isteminin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulması suretiyle davanın kabulüne karar verikmiş, dahili davacı ...
Şirketinin tavzih talebi üzerine hükmün davalı ...'ya ait ... ili, .. ilçesi Sosyal (...) Mahallesi 4 45... parselde bulunan taşınmazın 69 olan parsel numarasının 68 olarak; davacılar ..., ..., ... ... Yönetim A.Ş., ..., ..., ..., Türkiye .... Bankası Anonim Şirketi, ...
Hayvancılık Temizlik Nakliye Tarım Otomotiv Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketinin bağımsız bölüm sahibi olduğu ... ili, .... ilçesi, Sosyal (....) Mahallesi 4 45... parselde bulunan taşınmazın 68 olan parsel numarasının 69 olarak düzeltilmesine" şeklinde tavzihine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; idarelerince ... Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen yapı ruhsatına göre işlem yapıldığını, kat irtifakının tesisinin kat maliklerinin talebine göre yerine getirildiğini, tescil istem belgesinde de 68 parsel olarak yazdığını böylece davanın reddi gerektiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Davacılar ... ve ...; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 4 45... parsel sayılı taşınmazda bulunan 4 numaralı bağımsız bölümü dava dışı .... Bankasından satın aldıklarını, bağımsız bölümün 69 parsel sayılı taşınmazda bulunduğunu ileri sürerek tapu kaydında düzeltim istemiyle Tapu Müdürlüğüne karşı eldeki davayı açmışlardır.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; dava konusu 4 numaralı bağımsız bölümün davacı ... adına, bağımsız bölümün bulunduğu binanın yer aldığı 69 parsel sayılı taşınmazın ise dava dışı ... adına kayıtlı olduğu; dava konusu 4 numaralı bağımsız bölümün yer aldığı binada 13 adet bağımsız bölüm bulunduğu, bunlardan 1, 2, 3, 5 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin ... Limited Şirketi, 7 numaralı bağımsız bölümün ..., 8 numaralı bağımsız bölümün ... ..., 9 numaralı bağımsız bölümün ... ..., 10 numaralı bağımsız bölümün ... ..., 11 numaralı bağımsız bölümün ... ..., ... numaralı bağımsız bölümün ... Bankası, ... numaralı bağımsız bölümün ... ... adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
İlk Derece Mahkemesince ve sonrasında hükmün düzeltilmesi suretiyle yeniden hüküm kurulan Bölge Adliye Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Öncelikle belirtilmelidir ki, usul hukukumuzda dahili dava (dahili davalı-dahili davacı) şeklinde bir müessese bulunmayıp ıslah suretiyle dahi tarafın değiştirilemeyeceği genel usul kuralıdır. Bir başka anlatımla, zorunlu dava arkadaşlığı dışında bir kimseye dahili dava yoluyla taraf sıfatı verilmesi olanağı bulunmadığı gibi, davada taraf olmayan kimse veya kişi hakkında hüküm kurulması da mümkün değildir.
Hâl böyle olunca, binanın fiilen üzerinde bulunduğu 69 parsel sayılı taşınmazın malikinin, usul hukukunda olmamasına rağmen dahili davalı yoluyla davaya katılımı doğru değildir. Bu durumda, ...'ya yönelik ayrı bir dava açılması için davacılara süre verilmesi, açıldığı takdirde eldeki dava ile birleştirilmesi gerekir.
Diğer yandan, dava konusu bağımsız bölümün yer aldığı binanın başka bir parselde bulunduğu tespit edilmiş olup bu değişiklik tüm kat maliklerini ilgilendirdiğinden aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunan ve davada yer almayan kat maliklerinin de davaya katılımlarının sağlanması ve ondan sonra bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir. Öte yandan, dava konusu 4 numaralı bağımsız bölümün dava açıldıktan sonra dava dışı ... .... 16.10.2023 tarihinde satış yoluyla kayden devredildiği anlaşıldığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 125/2 hükmünün değerlendirilmesi gerekir.
Kabule göre de, kayıt maliki olmamasına ve davaya herhangi bir muvafakatleri bulunmamasına rağmen dava dışı üçüncü kişiler adına hüküm kurulması da hatalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Temyiz eden davalı ..., 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca harçtan muaf olduğundan, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Dosyanın kararı veren Van Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine gönderilmesine,
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2025/3194, K. 2025/3672, 15 Eylül 2025 tarihli karar · Kaynak: Yargıtay Karar Arama