Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2007/21940 K.2008/5367

1479 S. ESNAF VE SANATKARLAR VE DİĞER BAĞIMSIZ ÇALIŞANL... [ Madde 28 ]

1479 S. ESNAF VE SANATKARLAR VE DİĞER BAĞIMSIZ ÇALIŞANL... [ Madde 29 ]

2829 S. SOSYAL GÜVENLİK KURUMLARINA TABİ OLARAK GEÇEN H... [ Madde 6 ]

"İçtihat Metni"

Davacı, malulen emekliliğini reddeden kurum kararının iptali ile hakettiği tarihten itibaren emekli maaşının ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, taraflar avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve tetkik hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- Dava, ilk defa 25.04.1988 tarihinde 1479 sayılı Yasa'ya tabi olarak çalışmaya başlayan davacının maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkin olup, davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Yasa'nın 28. maddesinin ikinci bendidir. Anılan maddede; bu kanuna tabi sigortalılığın başladığı tarihte malul sayılacak derecede hastalık arızası bulunduğu önceden veya sonradan tespit edilen sigortalının, bu hastalık veya arızası nedeniyle malullük sigortasından yararlanamayacağı öngörülmüştür. Davacının, hastalığına rağmen malullük aylığından mahrum kalması için, sigortalılığın başladığı tarihte malul sayılacak derecede hastalık ve arızasının bulunması gerekir.

Öte yandan 1479 sayılı Yasa'nın 28. maddesinde yer alan "bu Kanuna tabi sigortalılığın başladığı" sözcüklerinden sadece Bağ-Kur'a tabi çalışmanın değil, diğer Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına tabi ilk defa çalışmaya başlamanın kabulünün sosyal güvenlik ilkelerine uygun düştüğünden, ilk defa SSK'ya tabi olarak sigortalı olarak çalışmaya başladığı 01.04.1981 tarihinin esas alınması gerekir.

Kaldı ki, çeşitli Sosyal Güvenlik Kurumlarına tabi olarak geçen hizmet süreleri bulunanların emeklilik, malullük, yaşlılık hallerinde kendilerine, ölümleri ile de hak sahiplerine aylık bağlanması aşamasında 2829 sayılı ...Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkındaki Kanun hükümlerinin uygulanacağı, anılan kanunun 8. maddesinin son fıkrası ise malullük halinde, ilgililere hizmet sürelerinden sonuncusunun tabi olduğu kurumca kendi mevzuatına göre aylık bağlanması gerektiği,

bu işlem yapılırken de sigortalılık süresinin başlangıç tarihi olarak (birleştirilen hizmet sürelerinin geçtiği kurumlar arasında ayrım yapılmaksızın) ilk defa hangi kurumda çalışmaya başlandı ise o tarihin esas alınacağı hususunun anılan yasanın 6/1. maddesinin bir gereği olması karşısında, artık Bağ-Kur'a tabi olarak çalışmaların başlangıcının kastedildiği sonucu çıkartılamaz.

Hükme dayanak alınan 18.07.2007 tarihli Adli Tıp raporunda; davacının, halihazır durumu itibariyle çalışma ve beden gücünün en az 2/3'ünü kaybetmiş durumda olduğu belirtilmiştir. Söz konusu rapor; hastalığın, işe giriş tarihinde maluliyeti gerektirecek nitelikte olup olmadığı konusunda bir belirlemeyi içermediği için, yapılan inceleme bu yönüyle yetersizdir.

Şu halde mahkemece yapılacak iş; yöntemince yapılacak araştırma sonucuna göre, davacının SSK'da ilk defa çalışmaya başladığı tarihte, malul sayılmayı gerektirecek derecede, hastalık veya arızasının bulunup bulunmadığını araştırmak, bulunduğu takdirde, davanın reddine karar vermek, aksine o tarihte hastalığı veya arızası bulunmakla birlikte bu hastalık veya arızanın maluliyeti gerektirecek derecede olmadığının anlaşılması halinde ise, 1479 sayılı Yasa'nın 28 ve 29. maddelerinde öngörülen diğer koşulların mevcudiyetinin de saptanması şartıyla davanın kabulüne karar vermekten ibarettir.

2- Kabule göre de; 1479 sayılı Yasa'nın 31. maddesinde malullük aylığının, malullüğün tespit edildiği tarihi takip eden aybaşından başlayacağı öngörülmüştür. Davacının, ilk kez Kuruma 16.09.2004 tarihinde aylık bağlanması hususunda talepte bulunduğu, Kurumca O... Üniversitesi Tıp Fakültesinden alınan 14.09.2004 tarihli raporun incelenmesi ile, talebinin 1479 sayılı Yasa'nın 28/2. maddesi gereğince reddedildiği, davacının çalışma ve beden gücünün en az 2/3'ünü kaybetmiş durumda olduğu hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığının anlaşılması karşısında, 01.10.2004 tarihinden aylık bağlanmasına karar verilmesi gerekirken, davacının son talebi 30.05.2006 tarihini takip eden aybaşından itibaren aylık bağlanmasına karar verilmiş olması isabetsizdir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı ile davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.