Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2008/8258 K.2010/5064

506 S. SOSYAL SİGORTALAR KANUNU(MÜLGA) [ Madde 79 ]

"İçtihat Metni"

Dava, G…

… Anadolu Ticaret ve Meslek Lisesinde 1990-1991, 1993-1994, 1994-1995, 1995-1996 ve 1996-1997 eğitim öğrenim yıllarına ilişkin dönemlerde öğretmen olarak hizmet aktine dayalı çalışmasının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi Y…

… S…

… tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece; davacının yazılı başvurusu ve Kaymakamlık oluru ile, 12.10.1992 tarihinden başlayarak, başvurunun her öğretim yılı başında yapılması suretiyle, 30.11.1996 tarihine kadar ücretli öğretmen olarak çalıştığı, 22.09.1997 tarihinde ise kadrolu öğretmen olarak atandığı, davacının ara vermeksizin Milli Eğitim Bakanlığına bağlı öğretmen olarak ataması yapıldığı, bu nedenle, 506 S.K.nun 79. maddesinde öngörülen 5 yıllık sürenin geçmediği kabul edilmiş ve bu gerekçeyle hüküm kurulmuştur.

Davalı Milli Eğitim Bakanlığı vekili ile davalı SGK vekili, aşamalardaki savunmalarında ve temyiz dilekçesinde, 30.11.1996-22.09.1997 tarihleri arasında hizmete ara verilmesi nedeniyle davanın zamanaşımından reddi gerektiğini belirtmiştir.

Dava, 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesine göre açılmış bir hizmet tespiti davasıdır. 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi hükmüne göre. Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin sigortalı hizmet olarak değerlendirilmesine ilişkin davanın, tespiti istenen hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde açılması gerekir.

Anılan hükme göre; yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilmeyen sigortalılar, çalıştıklarını, hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan itibaren (= işyerinden ayrıldıkları yılın sonundan itibaren) 5 yıllık hak düşürücü süre içinde mahkemeye başvurarak dava açtıkları ve iddialarını kanıtladıkları takdirde, mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları sigortalı hizmet olarak değerlendirilir.

Öte yandan, çalışma ilişkisinin kesintisiz biçimde sürdüğü durumlarda; bir başka anlatımla blok çalışmanın varlığı halinde ise, bildirim dışı çalışmalara ilişkin iddia yönünden 5 yıllık hak düşürücü sürenin başlangıcı olarak,

blok çalışmanın sona erdiği yılın sonu esas alınmalıdır. Hak düşürücü süre yönünden somut olay hakkında yapılacak değerlendirmede; davacının hak düşürücü süre içinde Kuruma başvurduğuna veya dosya içinde yer alan Kaymakamlık Makamına konu ile ilgili başvurusunun Sosyal Sigortalar Kurumuna iletildiğine, yani, Kurumun bu şekilde konuya muttali olduğuna dair bir bilgi ve belgenin bulunmaması karşısında, davacının çalışmasının blok çalışma niteliğinde olmadığı, nizaya konu çalışma süresinin sona erdiği 30.11.1996 tarihinden itibaren 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu gözetilmeksizin, yazılı gerekçeyle kurulan hüküm, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Mahkemece, bu maddî ve hukukî olgular gözardı edilerek eksik araştırma ve incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.