Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/17593 K.2013/15158

Dava, yersiz ödenen ...... harcamalarının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile % 40 icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosya kapsamına göre; boşandığı .........i ile birlikte yaşadığına ilişkin gelen ihbar üzerine inceleme yapan Kurum kontrol memuru tarafından düzenlenen 16.3.2010 tarihli raporda, boşanma tarihinden sonra davalının boşandığı eski .........inden iki ortak çocuklarının dünyaya geldiği, ve bu çocukların eski ......... tarafından tanındığı, ...... adreslerinin aynı olduğu ve zabıta araştırması sonucu da gözetilerek 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesinde belirtilen birlikte yaşama olgusunun mevcut olduğu ve 1.10.2008 tarihinden sonra ödenen aylıkların istirdatı gerektiği belirtilmiş. Kurumca bunun üzerine 23.11.2008-28.4.2010 tarihleri arasında yapılan ...... harcamalarının tahsili için icra takibine geçilmiştir.

...... sigortasına ilişkin geçiş hükümlerini düzenleyen 5510 sayılı Kanunun 12. maddesinde "...İlgili Kanunları gereği tedavi yardımları karşılanan kişiler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte herhangi bir işleme gerek kalmaksızın, bu Kanun açısından genel ...... sigortalısı veya genel ...... sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi sayılır.

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte ilgili kanunları gereği bakmakla yükümlü olunan kız çocukları bu Kanun gereğince de bakmakla yükümlü olunan kişi sayılır. Ancak durumlarında değişiklik olduğunda ...... hizmetlerinden yararlanma koşulları bu Kanun hükümlerine göre yeniden belirlenir.

(Ek cümle: 13/02/2011-6111 S.K 49. mad.) Kız çocuklarının durum değişikliklerinin ortadan kalkması halinde, bu kişiler tekrar ilgili kanunlarına göre bakmakla yükümlü olunan kişi sayılır.Bu kişilerin sigortalı ve sigortalının bakmakla yükümlü olduğu kişilere ilişkin bilgileri ilgili kurumlar tarafından bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren en geç üç ay içinde Kuruma bildirilir." düzenlemesi öngörülmüştür.

Yani; 1.10.2008 tarihinden önce 1479 sayılı Yasa kapsamına göre ...... aylığı bağlanan hak sahibi kız çocuklarının, ayrıca, bir tescile ve bildirime gerek kalmaksızın genel ...... sigortalısı sayılacağı geçici 12. madde ile kabul edilmiş olup, bakmakla yükümlü olunan kişi sıfatının kaybedilmesi halinde, ...... hizmetlerinden yararlanma koşullarının 5510 sayılı Kanuna göre değerlendirilmesi gerektiği, kız çocuklarının durum değişikliklerinin ortadan kalkması halinde tekrar kendi kanunlarına göre bakmakla yükümlü olunan kişi sayılacakları açıkça düzenlenmiştir.

Öte yandan, 1479 sayılı Yasa'nın Ek 11 maddesinde ise; " Bu Kanunun 24 üncü maddesine göre sigortalı olanlardan; a) Sigortalılığı devam edenler ile ......... ve bakmakla yükümlü oldukları........................ı, b) .....................almakta olanlar ile ......... ve bakmakla yükümlü olduklar........................ı, c) ...... aylığı alanlar, ...... sigortası yardımlarından yararlanırlar..." düzenlenmiş olup, davalının, 1479 sayılı Yasa'nın ek 11.maddesinde düzenlendiği üzere ancak ...... aylığı almaya hak ettiği sürece " bakmakla yükümlü olunan kişi" sıfatını taşıyacağı belirgindir.

Bu nedenle öncelikle davalıya bağlanan ...... aylıklarının 5510 sayılı Yasa'nın 56. maddesine dayalı olarak iptali nedeniyle açılmış bir menfi tespit veya istirdat davası olup olmadığı araştırılarak bekletici mesele yapılması gerekmektedir.

Şayet, ...... aylıklarının kesilmesine ilişkin Kurum işlemi mahkeme kararı ile iptal edilmiş ve kesinl.........miş ise, bu dönemde 1479 sayılı Yasa'nın ek 11. maddesine göre ...... sigortası kapsamında bulunduğu ve ...... harcamalarının istirdatının mümkün olmadığının kabul edilmesi gerekir.

Kurum işleminin yerinde olduğunun kesinl.........mesi halinde ise, davalının 5510 sayılı Yasa hükümlerine göre genel ...... sigortalısı olma şartlarını taşıyıp taşımadığı, 5510 sayılı Yasa'nın geçici 12 ve 60 ve 61. maddeleri ile hükümden sonra yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasa'nın geçici 45. maddesi de birlikte değerlendirilmek suretiyle ...... harcamalarının istirdatının mümkün olup olmadığı irdelenmelidir.

Yukarıda belirtilen açıklamalara göre, yapılacak araştırma ve inceleme sonucuna göre, bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucunda, yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.