Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/10327 K.2013/6467

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı ve davalılardan ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dava, iş kazası sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelir ve yapılan sosyal sigorta yardımları nedeniyle uğranılan Kurum zararının tahsili istemine ilişkin olup, sigortalının % 63 olarak belirlenen sürekli iş göremezlik oranının 01.01.2004 tarihi itibariyle % 19,00 olarak düşürüldüğü anlaşılmaktadır.

Mahkemece, düşen % 19,00 oranını esas alan ilk peşin değere göre karar verildiği anlaşılmaktadır.

Peşin değer, gelecekte ödenecek gelirlerin, yaş, kesilme ihtimali ve Kurumca belirlenecek iskonto oranı dikkate alınarak hesaplanan tutarını ifade etmekte olup, Kurum iş kazası, ya da, meslek hastalığı ile malullük sonucu sigortalılara ve bunların ölümü halinde hak sahiplerine yaptığı her türlü ödemelerle bağlamış bulunduğu gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerini, zarara sebep olan işveren ya da üçüncü kişilere rucu etmektedir.

Sürekli işgöremezlik derecesindeki düşmeye bağlı olarak değişime uğrayan gelir, yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle bağlanmış olan başlangıçtaki gelir olup; gelir hesabındaki unsurlardan biri olan işgöremezlik oranındaki düşme karşısında,başlangıçtaki gelirin,değişen işgöremezlik oranına uyarlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Bu durumda, peşin sermaye değerli gelirin başladığı tarih itibariyle düşen işgöremezlik oranına göre belirlenmesi zorunlu olup; başlangıçtaki yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle, fazladan (yüksek işgöremezlik oranı ile düşen işgöremezlik oranı arasındaki fark işgöremezlik nedeniyle) ödenen fark gelirlerin, yeni oran üzerinden belirlenmiş olan peşin sermaye değerli gelire ilavesi gereği bulunmaktadır.

Mahkemece,19.01.2001 tarihi yerine 01.01.2004 azalma tarihi itibari ile peşin değerli gelir üzerinden karar verilmesi isabetsizdir.Şu halde, yapılması gereken iş; sigortalının sürekli iş göremezlik durumuna girdiği tarih olan 19.01.2001 tarihi tibarıyla % 19,00 sürekli iş göremezlik oranı üzerinden saptanacak ilk peşin sermaye değerli gelir miktarına, 01.01.2004 tarihine kadar fark iş göremezlik (63-19=44) oranı nedeniyle fazladan yapılan ödeme miktarı ilave edilmek suretiyle gelirin ilk peşin sermaye değeri belirlenerek, varılacak sonuca göre karar vermekten ibarettir.

2-Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasanın 26. maddesine dayalı bu tür davalarda kusur raporlarının 4857 sayılı Yasanın 77. ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğünün 2 vd maddelerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.İş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede; ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçlar, ayrıntılı olarak irdelenip, kusur aidiyet ve oranları gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.

Eldeki davada, esas alınan kusur raporunda kazalı sigortalının %10 oranında kusurlu olduğu belirlemesi ile karar verildiği anlaşılmakta ise de; hangi nedenlerle kusurlu olduğu hususularında herhangi bir açıklama getirilmemiş ve kazalının meydana gelen kazada yaralanan diğer işçinin yanında kaynakçı yardımcısı olarak görevlendirildiği, kazada yaralanan diğer sigortalıya yapılan giderler için açılan ve kesinleşen rücu davasında ise (...

İş Mahkemesi 2007/620E.,2010/660K.) kusur oranlarının farklı olduğu anlaşılmıştır.Buna göre Mahkemece ek rapor alınarak kusur oranlarına açıklık getirtilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında inceleme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı biçimde hüküm tesis edilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı ve davalılardan ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.