Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/3837 K.2013/2642

...... Dava, malul olduğunun ve maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı asil tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı, mülga 1479 sayılı Yasanın 28 ve devamı maddeleri ile, 5510 sayılı Yasanın 25.ve devamı maddeleri olup, 1479 sayılı Yasanın 28.maddesi uyarınca beden çalışma gücünün en az üçte ikisini yitirdiği tesbit edilen sigortalı malul sayılır.

5510 sayılı Yasanın 25.maddesinde ise sigortalının veya işverenin talebi üzerine Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usulune uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu, 4.maddenin 1.fıkrasının (a) ve (b) bendleri kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60 ‘ını, (c)bendi kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün en az %60’ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiğ....... tespit edilen sigortalının malul sayılacağını hüküm altına almış olup,

maluliyetin tespiti yöntemi de 5510 sayılı Yasa'nın 95. maddesinde hüküm altına alınmış olup anılan maddeye göre, "Bu Kanun gereğince, yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, çalışma gücü kaybı, geçici iş göremezlik ödeneklerinin verilmesine ilişkin raporlar ile iş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü veya çalışma gücü kaybına esas teşkil edecek sağlık kurulu raporlarının usûl ve esaslarını, bu raporları vermeye yetkili sağlık hizmeti sunucularının sahip olması gereken kriterleri belirlemeye,

usûlüne uygun olmayan sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeleri düzenleyen sağlık hizmet sunucusuna iade edecek belirlenen bilgileri içerecek şekilde yeniden düzenlenmesini istemeye Kurum yetkilidir. Usûlüne uygun sağlık kurulu raporu ve dayanağı tıbbî belgeler ile gerekli diğer belgelerin incelenmesiyle; yurt dışında tedavi için yapılacak sevklere, vazife malullük derecesini, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu tespit edilen

./...

-2- meslekte kazanma gücünün kaybına veya meslekte kazanma gücünün kaybı derecelerine ilişkin usûlüne uygun düzenlenmiş sağlık kurulu raporları ve diğer belgelere istinaden Kurumca verilen karara ilgililerin itirazı halinde, durum........ Kurulunca karara bağlanır.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar...... ile Kurumun birlikte çıkaracağı yönetmelikle düzenlenir.

Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 55. maddesine göre sigortalının malullük durumunun Kurumca yetkilendirilen Sağlık sunucularının sağlık kurulunca usulüne uygun düzenlenecek raporların Kurum Sağlık Kurulunca incelenmesi sonucu Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara göre tespit edileceği, anılan yönetmeliğin 5. maddesinde, sigortalı ve hak sahiplerinin çalışma gücü oranlarının ...... ç) sigortalıların ikamet ettikleri illerde (a), (b),

(c) bentlerinde belirtilen hastanelerin bulunmaması durumunda.. tam teşekküllü hastanelerin yetkili olduğu, bildirilmiş,.....Yönetmeliğinin 56. maddesinde ise Kurum Sağlık Kurulunca verilen karara karşı yapılan itirazların Yüksek Sağlık Kululunca inceleneceği bildirilmiştir.

Kural olarak,...... verilen karar ..... bağlayıcı nitelikte ise de, diğer ilgililer yönünden bir bağlayıcılığı olmadığından, .....Kararına itiraz edilmesi halinde, inceleme.....aracılığıyla yaptırılmalıdır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 28.06.1976 günlü, 1976/6-4 sayılı Kararı da bu yöndedir.

Yaşlılık sigortasından sağlanan haklar ve yararlanma şartlarını düzenleyen 5510 sayılı Yasanın 28.maddesi incelendiğinde; Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmet sunucularının sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, Kurum Sağlık Kurulunca çalışma gücündeki kayıp oranının;

a) % 50 ilâ % 59 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 16 yıldan beri sigortalı olmaları ve 4320 gün,

b) % 40 ilâ % 49 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 18 yıldan beri sigortalı olmaları ve 4680 gün, malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olmak şartıyla ikinci fıkranın (a) bendindeki yaş şartları aranmaksızın yaşlılık aylığına hak kazanırlar..”düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir .

Somut olay, incelendiğinde; davacının 22.02.2000 tarihinde başlayan 1479 sayılı Kanuna tabi sigortalılığının devam ettiği, doğuştan "....."rahatsızlığının bulunduğu, 09.03.2010 itibariyle 5510 sayılı Yasanın 28.maddesi kapsamında yaşlılık aylığı aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istediği ve mahkemece davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

../...

-3-

Mahkemece, davacının öncelikle yasada düzenlenen idari başvuru yolunu tüketmeden doğrudan dava yoluna gittiği, davacının davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddi yönünde hüküm tesis ettiği anlaşılmakta ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm tesis etmeye yeterli görülmemiştir.

Mahkemece, yapılması gereken, yasal prosedür izlenerek, öncelikle; dosyanın Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü Maluliyet ve Sağlık Kurulları Daire Başkanlığınca 5510 sayılı Yasanın yukarıda belirtilen 28. maddesi çercevesinde davacının, çalışma gücü kaybı oranının tespitine ilişkin bir karar verilmesinin istenilmesi gerekmektedir. Daire Başkanlığınca verilen karara itiraz halinde, ......... alınmalı,itiraz halinde dosyanın Adli Tıp Genel Kuruluna gönderilerek çalışma gücü kaybı oranının tespiti istenilmeli ve oluşacak sonuca göre karar verilmelidir

Açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik araştırma ile, yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacının, bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

........