Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/4240 K.2012/6959

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, dava şartı yokluğu sebebiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114/i ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava konusu taleple ilgili olarak ... sayılı dosyasında aynı taraflar bakımından 08.06.1982 tarihinde karar verildiği ve bu kararın Yargıtay denetiminden geçerek 05.10.1982 tarihinde onanarak kesinleştiği anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğundan HMK 114/i ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girerek 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununu yürürlükten kaldıran 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Tespit davası” başlığını taşıyan 106’ncı maddesinde, tespit davası yoluyla, mahkemeden, bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının ya da yokluğunun yahut bir belgenin sahte olup olmadığının belirlenmesi istenebileceği, tespit davası açanın, kanunlarda belirtilen istisnai durumlar dışında, bu davayı açmakta hukuken korunmaya değer güncel bir yararının bulunması gerektiği, maddi vakıaların, tek başlarına tespit davasının konusunu oluşturamayacağı belirtilmiş,

“Dava şartları” başlıklı 114’üncü maddesinde, davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması, dava şartı olarak kabul edilmiş, “Dava şartlarının incelenmesi” başlığını taşıyan 115’inci maddesinde, mahkemenin, dava şartlarının varlığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı, tarafların da dava şartı eksikliğini her zaman ileri sürebileceği, mahkemece, dava şartı eksikliği belirlendiği takdirde davanın usulden reddine karar verileceği, ancak, dava şartı eksikliğinin giderilmesi olanaklı ise bunun tamamlanması için kesin süre verileceği,

bu süre içinde dava şartı eksikliği giderilmemiş ise davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedileceği, dava şartı eksikliği, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu eksiklik giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı eksikliğinden ötürü, davanın usulden reddedilemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Açıklanan yasal düzenlemeler ışığı altında yapılan değerlendirmede; davacı hakkında verilen ve onanarak kesinleşen ilk kararın ... sayılı kararı olduğu ve yine dosya içerisinde mevcut aynı konuda daha önce davacı tarafından açılan, takip edilmediği için açılmamış sayılmasına karar verilen ....sayılı dosyasındaki ....

07.05.2009 gün ve .... sayılı cevabî yazısından 08.06.1982 gün ve ....sayılı kararın verildiği dosyanın arşiv bekleme süresi dolduğundan bahisle imha edildiğinin bildirildiği, davalı Kurumun ise doğum tarihindeki farklılık sebebiyle 08.06.1982 gün ve ... sayılı kesinleşen kararı infaz etmediği, bu durumda davacının dava açmakta artık hukuki yararı mevcut olup, dava şartı yokluğundan söz edilemeyeceği, hal böyle olunca da davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, mahkemece davanın reddi yönünde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONU Ç