Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/15396 K.2014/3352

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamda belirtildiği şekilde davanın kabulüne hükmedilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, 20.03.2002-20.02.2007 tarihleri arasında davalı işverenler nezdinde çalışmalarının tespitini talep etmiş, davacının hizmet cetvelinde talep edilen dönemde 02.06.2006-06.06.2006 tarihleri arasında 1015079 sicil numaralı dava dışı işyerinden bildirim yapıldığı, davalılara ait iş yerlerinden ise bildirim yapılmadığı, Mahkemece, tanık anlatımları ve toplanan deliller değerlendirilerek davanın kabulü ile davacının 20.03.2002-20.02.2007 tarihleri arasında davalı işverenlere ait iş yerlerinde çalıştığının tespitine karar verilmişse de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10 ve 5510 Sayılı Kanun'un 86/9. maddeleridir. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

506 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesi ile "işveren; ...sigortalıları çalıştıran... kişiler..." olarak tanımlandığı, hizmet tespitine yönelik davalarda, çalışma ilişkisinin nitelik ve süresinin belirlenmesinde, bu yöndeki işyeri bilgi ve belgelerine ulaşılmasında, bir başka deyişle, davanın sübutu, kanıtlama yükümlülüğü ve verilen kararın infazı açısından, işverenin açık ve net olarak tespit edilmesi zorunludur.

Davaya konu somut olayda; çalışma dönemlerinin hangi işveren nezdinde olduğu, dosya kapsamından net olarak anlaşılmamaktadır. Mahkemece bu husus giderilmeden hüküm kurulması, eksik inceleme ve yetersiz araştırmaya dayalıdır.

Mahkemece, davacı ile davalı işverenler isticvap edilerek, işyerinin faal olduğu dönemler, işyerinin işverenler arasında devri olup olmadığı ve devir tarihi sorulmalı; işverenlerin belirlenen işyeri adresindeki faal olduğu dönemler, vergi kayıtları ve belediye kayıtları ile davacının hangi dönemlerde işverenlerden hangisinin nezdinde çalıştığı hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenmeli, dava konusu dönemde işyerine komşu işyeri çalışanları belirlenip re’sen dinlenmeli, deliller hep birlikte değerlendirilip, takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.