Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/6536 K.2013/23871

Dava, eksik işçilik bildirimi nedeniyle Kurum tarafından re'sen tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammına ilişkin ödeme emri ile idari para cezalarının zamanında ödenmemesi nedeniyle 6183 sayılı Yasa gereğince gönderilen ödeme emirlerinden dolayı kuruma karşı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın Kısmen kabulüne İhale konusu işe dair ortak girişime tahakkuk ettirilen idari para cezasını konu alan ödeme emrinin iptaline ilişkin talebin reddine ve Eksik işçilik bildirilmesi sebebine bağlı resen tahakkuk ettirilen prim borcuna ilişkin davacı şirkete çıkartılan ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Hükmün, davacı şirket ve davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı avukatının, temyiz itirazlarının Reddine,

2-Davacı şirket, davadışı ... ile ortak girişim oluşturarak.... Üniversitesinden ihaleli iş aldıklarını, 18.06.2003-01.09.2003 tarihleri arasında işi bitirdikten sonra davalı Kurumca yapılan inceleme sonucunda eksik işçilik prim borcu çıkartıldığını, ancak, yapılan incelemede işçilikli faturaların dikkate alınmadığını, aslen eksik işçilik prim borcunun bulunmadığını iddia ederek gönderilen ödeme emrinden (2009/11585 sayılı) dolayı menfi tespit isteminde bulunmuştur. Diğer taraftan, davalı Kurumca belgelerin müfettiş incelemesi sırasında süresinde verilmemesi nedeniyle, tahakkuk ettirilen idari para cezasının iptal edilmemesi nedeniyle gönderilen ödeme emrinin (2009/11586) iptalini ve Kuruma karşı borçlu olmadığının tespitini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, verilen kararın yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

3-Öncelikle davalı Kurumca tebliğ edilen 2009/11586 sayılı ve belgelerin verilen sürede teslim edilmemesi nedeniyle tahakkuk ettirilen idari para cezasını konu olan ödeme emri açısından. 5510 sayılı Kanunun "Kurumca verilecek idarî para cezaları" başlıklı 102. maddesi, “İdarî para cezaları ilgiliye tebliğ ile tahakkuk eder. Tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kuruma ya da Kurumun ilgili hesaplarına yatırılır veya aynı süre içinde Kuruma itiraz edilebilir.

İtiraz takibi durdurur. Kurumca itirazı reddedilenler, kararın kendilerine tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde yetkili idare mahkemesine başvurabilirler.

Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde, idari para cezası kesinleşir” hükmünü amir olduğu ve İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 9. maddesindeki düzenlemeye göre, “Çözümlenmesi Danıştayın, idare ve vergi mahkemelerinin görevlerine girdiği halde, adli ve askeri yargı yerlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde, bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabilir.

Görevsiz yargı merciine başvurma tarihi, Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine başvurma tarihi olarak kabul edilir.”hükümleri gereğince davacı şirketin idari para cezasının 18.02.2009 tarihinde tebliğ aldıktan sonra 05.03.2009 tarihindeki itirazı sonucunda davalı kurumun 25.03.2009 tarihinde vaki itirazı reddettiği ve davacı şirketin diğer ortağı imzasına red kararını 02.04.2009 tarihinde tebliğ ettiğinin anlaşılması ve davacı şirket tarafından görevli idare mahkemesi nezdinde idari para cezasının iptaline ilişkin süresi içerisinde herhangi bir dava açılmaması karşısında,

idari para cezasının aşamalardan geçerek kesinleştiği hususu gözetilerek talebin bu gerekçe ile reddedilmesi gerekiyor ise de; mahkemece idari para cezasının yerindeliği tartışılarak talebin reddine karar verilmesi, sonucu itibari ile doğrudur.

4-506 Sayılı Yasa'nın 79. Maddesinin 7. bendinde, “İşveren, tebliğ edilen prim borcuna karşı tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili Kurum ünitesine itiraz edebilir. İtiraz tahsilatı, durdurur. İtirazın reddi halinde, işveren kararın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde yetkili mahkemeye başvurabilir. Yetkili mahkemeye başvurulması prim borcunun tahsil ve takibini durdurmaz.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, eksik işçilik nedeniyle re'sen yapılan prim tahakkukunun öngörülen prosedür işletilerek kesinleşmesi halinde, bu konuda menfi tespit davası açılamaz.

Somut olayda ise; davalı Kurumca tebliğ edilen 2009/11585 sayılı ödeme emrine konu fark işçilik prim borcunun bulunmadığına yönelik talep bakımından,davacı şirketin davadışı ... ile... Üniversitesinden alınan ihale ile Eski Çamaşırhane ve Prefabrik binaların Onarılıp Yenilenmesi işini üstlendikleri yapılan ihaleye ortak girişim olarak katıldıkları ve davadışı ... adına davalı kurum nezdinde işyeri tescil edildiği, işyeri tescil edilirken adi ortaklık adına adres bildirildiği ve yapılan işlemlerde davalı kurumca bu adresin esas alındığı, aslen adi ortaklık hükümlerine tabi olan ortak girişimin davalı

kuruma verdiği adres beyanının ortak girişim adına verildiğinin kabulü gerekeceği, nitekim, davalı Kurumca ortak girişime tahakkuk ettirilen idari para cezalarının da bu adrese tebliğ edildiği anlaşılmakta olup, davacı şirketin 506 Sayılı Yasa'nın 79. Maddesi kapsamında yasadaki prosedürü işletmeksizin bu davayı hak düşürücü süresi içerisinde açmadığının kabulü ile davanın reddi gerekirken, yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.