Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/6687 K.2013/8083

Davacı, zorunlu 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılık sürelerini dışlayarak 01.06.1987-30.04.1990, 01.09.1990-31.03.1993, 09.07.1993-20.02.2006 arası dönemde ... ... sigortalılığının tespiti ile 01.03.2006 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama süreci sonunda yazılı biçimde tespite ve 01.02.2007 tarihi itibariyle tahsise karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Yazılı biçimde tespite ve 01.03.2006 tarihi itibariyle tahsise ilişkin önceki karar, hükmüne uyulan Dairemizin 19.04.2011 gün 2011/1661-5627 sayılı bozma ilamıyla; “01.07.1986 tarihinde 2926 sayılı Yasa kapsamında ... ... sigortalısı olarak Kuruma kayıt ve tescil edilen davacının, 01.09.1986-30.05.1987, 01.05.1990-31.08.1990, 01.04.1993-08.07.1993 arası dönemlerde gerçekleşen 506 Sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu SSK çalışması nedeniyle, ... ... sigortalılığı 31.08.1986 tarihinde terkin edilip 28.08.2003 tarihli prim ödemesine göre 01.09.2003 tarihinde yeniden tescil edilerek devam şeklinde ... ... sigortalısı sayılmıştır.

Davacının, 01.07.1986-31.08.1986 arası dönemdeki ... ... sigortalılığı ihtilafsız olup, hükmüne uyulan bozma ilamında; 24.02.1998-20.02.2006 arası dönemde 2926 sayılı Yasa kapsamında ... ... sigortalısı sayılmasına dair mahkeme kabulünün yerinde olduğu, ancak, 01.06.1987-30.04.1990, 01.09.1990-31.03.1993, 09.07.1993-24.02.1998 arası dönemler yönünden tarımsal faaliyetin varlığının yöntemince araştırılarak, varılacak sonuca göre ve kanıtlanan tarımsal faaliyetin süresi ile sınırlı şekilde ve azami yukarıda açıklanan dönemlere ilişkin olarak sigortalılığın tespitine hükmedilmesi, tahsis isteminin de bu çerçevede değerlendirilip bir karara bağlanması gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sürecinde; her hangi bir kuruluş kaydının elde edilememesi ve tanık dışında tarımsal faaliyete ilişkin yazılı bir delilin bulunamaması nedeniyle, 01.06.1987-30.04.1990 ve 01.09.1990-31.03.1993 ve 09.07.1993-24.02.1998 arası dönemlere ilişkin tespit isteminin reddine karar erilmesi gerekirken yazılı biçimde kabulüne karar verilmesi, diğer yandan, 01.07.1986-28.02.2006 arası döneme ilişkin primlerin 28.08.2003-15.02.2006 tarihleri arasında tahsil edildiği gözetilerek,

redde konu dönemlere ilişkin fazla prim ödemelerinin karşılık geldiği sigortalılık süresinin bilirkişi marifetiyle belirlenip, 28.02.2006 sonrası dönem yönünden değerlendirilerek, tahsis koşullarının bu çerçevede yeniden irdelenip sonucuna göre karar verilmesi gereğinin gözetilmediği” gerekçesiyle bozulmuştur.

Her iki bozma ilamı birlikte değerlendirildiğinde. 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmalarla kesintiye uğrayan ara dönemler olan ve davaya konu edilen 01.06.1987-30.04.1990, 01.09.1990-31.03.1993, 09.07.1993-24.02.1998 arası dönemlerde ... ... sigortalılığının tespitine yönelik istemin yerinde olmayıp reddi gerektiği, ancak 01.07.1986-31.08.1986 ve 24.02.1998-20.02.2006 arası dönemlerde davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Bozma sonrası sürdürülen yargılama sürecinde, ihtilafsız olan 01.07.1986-31.08.1986 ve 24.02.1998-20.02.2006 arası döneme ilişkin fazla prim ödemelerinin varlığı ve tutarı Kurumdan araştırılmış, cevabi yazıda anılan dönemlerde 8 yıl 1 ay 25 gün hizmetin olduğu ve 2.997,68 TL fazla prim ödemesinin bulunduğu belirtilmiştir.

03.09.2012 tarihli bilirkişi raporunda; primlerin tahsil edildiği dönem gözetilip 2003 yılındaki 4. basamak karşılığı aylık prim miktarı dikkate alınarak fazla ödenen primin karşılık geldiği sigortalılık süresinin 4 yıl 6 ay olarak belirlenmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak, bu sürenin 28.02.2006 sonrası dönem yönünden değerlendirilmesi gereğine ilişkin bozma gerekçesinin aksine ve esasen redde konu edilmesi gerektiği yine bozma kapsamlarıyla sabit olan 01.06.1987-30.04.1990, 01.09.1990-31.03.1992 arası dönemlerde dahil edilerek ve 24.02.1998-20.02.2006 arası dönemlere hasredilip ve 57 yaşın ikmal edildiği 03.01.2007 tarihini takiben 01.02.2007 tarihi itibariyle tahsise hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Mahkemece, yukarıda belirtilen noksanlıklar giderilip, bozma gerekçelerine uygun şekilde yargılama ve değerlendirme yapılmalı, tespit ve tahsise yönelik istemler de bu çerçevede irdelenip sonucuna göre karar verilmelidir.

O hâlde, davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.