Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/10162 K.2014/25181

Dava, itirazın iptali ve takibin devamı istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi.. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacıya 720 günlük askerlik borçlanma süresi, 761 günlük 506 sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu sigortalılık süresi ve 3671 günlük 3201 sayılı Yasaya göre borçlanılan yurtdışı süresi toplamı 5152 gün ile 01.09.1990 tarihinden itibaren bağlanan yaşlılık aylığının, yurda kesin dönüş yapılmadığı gerekçesi ile 18.01.2011 tarihli işlemle iptal edilip, 01.06.2010 tarihi itibariyle aylıklarının yeniden başlatıldığı; 23.01.2001 – 26.05.2010 tarihleri arasında ödenen aylıklar yersiz sayılıp tahsili için başlatılan icra takibinin itirazla durduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemenin, 3201 sayılı Yasaya göre borçlanılan süreler gözetilerek bağlanan yaşlılık aylığının ödenmeye devam edilmesi için yurda kesin dönüş gerekip, yurtdışında çalışma, işsizlik yardımı veya ikamete dayalı yardımların yurda kesin dönüş yapılmadığı ve bu dönemler için ödenen aylıkların yersiz olacağına ilişkin kabulü yerinde ise de; davacıyla ilgili TR-4 belgesi incelendiğinde, davacının 01.04.1994 – 31.01.2002 tarihleri arasında yurtdışında herhangi bir çalışma veya yardım kaydının bulunmadığı, yine 01.02.2002 – 28.02.2003 tarihleri arasında ARV yazılı ise de, çalışma veya ikamete dayalı yardımın yazılı olmadığı,

yurtdışındaki ilişkinin 30.04.2010 tarihinden sonra bulunmadığı anlaşılmakta olup; davacıya 01.02.2002 tarihi öncesinde ödenen aylıklar ile 30.04.2010 tarihi sonrası için ödenen aylıkların borç çıkarılamayacağı. 01.02.2002 – 28.02.2003 tarihleri arasında ARV yazılı süre için yurda kesin şartını engelleyecek çalışma veya ikamete dayalı yardım alıp-almadığının araştırılması gerektiği görülmüştür.

Yine, sonraki işlem ile davacıya 25.06.2010 tarihli talep ile 01.06.2010 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı yeniden bağlandığı ve biriken aylıkların olduğu anlaşılmakta olup; 5510 sayılı Yasanın 96. maddesi gereğince, Kurumun istirdat edeceği yersiz aylıkları ile sigortalıya ödenmesi gereken biriken yaşlılık aylıkları en eski borçtan başlayarak mahsubu yapılıp, faizin kalan borca yürütülmesi gerekir.

Mahkemece, sigortalıya ödenen yersiz aylıklar yukarıda belirtilen şekilde yapılacak araştırma ile belirlenmeli; varsa Kurum ve sigortalının alacakları mahsup edilip, faiz kalan borca uygulanarak istirdadı mümkün alacak hesaplanıp, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak yazılı şekle karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.