Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/23536 K.2015/12933

Dava, 3201 sayılı Yasa gereğince yurt dışında geçen çalışmalarını borçlanan davacının sigorta başlangıcının Almanya’da çalışmaya başladığı 01.09.1983 tarihi olduğunun ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Davanın yasal dayanağı 3201 sayılı Kanun 6. maddesi ve 5510 sayılı ... ve ... Kanunu'nun geçici 7. maddesi delaletiyle mülga 506 sayılı Kanunun 59 ve devamı maddeleri ile geçici 81. maddesidir.

3201 sayılı Yasa gereğince borçlanan Türk vatandaşlarına yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için, a) Yurda kesin dönülmüş olması, b) Tahakkuk ettirilen borcunun tamamının ödenmiş olması, c) borcunun tamamının ödenmesinden sonra yazılı istekte bulunulması, şarttır.

(Değişik paragraf: 17/04/2008-5754 S.K./79.mad) Yukarıdaki şartları yerine getirenlerden tahsise hak kazananların aylıkları, yazılı istek tarihini takip eden ay başından itibaren başlatılmak üzere 31/05/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve 506 sayılı Kanunun geçici 20'nci maddesi hükümlerine göre bağlanır.

B) (Değişik paragraf: 17/04/2008-5754 S.K./79.mad) Kanun hükümlerinden yararlanmak suretiyle aylık bağlananlardan tekrar yurt dışında yabancı ülke mevzuatına tabi çalışanlar, ikamete dayalı bir sosyal sigorta ya da sosyal yardım ödeneği alanlar ile Türkiye'de sigortalı çalışmaya başlayanların aylıkları, tekrar çalışmaya başladıkları veya ikamete dayalı bir ödenek almaya başladıkları tarihten itibaren kesilir. 31/05/2006 tarihli ve 5510 sayılı ...

Kanunu'nun sosyal güvenlik destek primi hakkındaki hükümleri, bu Kanun hükümlerinden yararlanmak suretiyle aylık bağlananlar için uygulanmaz.

506 sayılı Kanunun yaşlılık aylığından yararlanma şartlarını düzenleyen 60. maddesinin (H) bendinde “Bu maddede belirtilen yaşlılık aylıklarından yararlanabilmek için, sigortalının çalıştığı işten ayrılması ve yazılı istekte bulunması şarttır.”, yine 62/1

maddesinde ise; “Sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan sonra yazılı istekte bulunan ve yaşlılık aylığına hak kazanan sigortalıya bu isteğinden sonraki aybaşından başlanarak yaşlılık aylığı bağlanır” hükümlerine yer verilmiştir.

3201 sayılı Yasa gereğince borçlanan Türk vatandaşlarına yaşlılık aylık aylığı bağlanabilmesi için anılan yasanın 6. maddesinde belirtilen şartlarla birlikte, yine anılan yasanın 6/A son fıkrası yollaması ile 5510 sayılı .... ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 7. maddesi delaletiyle mülga 506 sayılı Kanunun 59 ve devamı maddeleri ile geçici 81. maddesindeki şartlarının sağlanması gerekmektedir.

Bu bağlamda Mahkemece, sigorta başlangıcına yönelik verilen karar isabetli ise de, yaşlılık aylığı yönünden varılan sonuç yerinde değildir.

Somut olayda; davalı kurumdan tahsis talebinde bulunmayan davacının, yurt dışında 21.07.1982 tarihinde ...Sigortası'na tabi çalışmaya başladığı, çalışmasını 31.12.1992 tarihine kadar devam ettirdiği, Türkiye kesin dönüş yaptıktan sonra 01.03.2004 tarihinden 12.07.2014 tarihine kadar kesintisiz ...lı ve 4/1-a kapsamında 3322 gün çalıştığı, dava devam ederken 20.03.2014 tarihinde yurt dışı çalışmalarını borçlanmak için davalı Kuruma başvurduğu, 12.05.2014 tarihinde 2080 gün borçlanma bedelini davalı Kuruma ödediği, yargılama sırasında Türkiye'de çalışmaya devam ettiği anlaşılmaktadır.

Eldeki davanın açıldığı 19.06.2013 tarihinin tahsis talep tarihi, borcun ödeme tarihi itibariyle aylığa hak kazanmış olarak kabulünün gerekeceği, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşına ikmal ettiği ...

Sigortası'na tabi 01.09.1983 tarihi olarak kabulü nedeniyle 25 yıl sigortalılık süresi, 47 yaş ve 5150 gün prim ödeme gün sayısı şartlarına tabi olunduğu, 25 yıl sigortalılık süresi ile 5402 gün prim ödeme gün sayısının fazlası ile karşılandığı ve 01.05.1965 doğumlu olan davacının talep tarihinde 49 yaşında olduğu anlaşılmakta ise de.

506 sayılı Yasa'nın 60/H bendine göre yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için sigortalının çalıştığı işten ayrılması gerektiği, bu halde de, Mahkemece, yukarıda anılan yasal düzenlemeler çerçevesinde yaşlılık aylığı tahsisi şartları irdelenerek, varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yaşlılık aylığı yönünden eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.