Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/26523 K.2015/16352

Davacı, aksi kurum işleminin iptalini ve ... Sigortasına giriş tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıcı olarak belirlenmesini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

27.06.1991 tarihi itibarıyla 18 yaşını ikmal eden, 01.06.2013 günlü borçlanma başvurusu ve 14.10.2013 günlü ödemeyle Almanya'da geçen 27.06.1991-14.03.2013 tarihleri arası yurt dışı süresini 3201 sayılı Yasa uyarınca ve 4/1-a madde kapsamında borçlanan davacının, Alman sigorta kurumuna ait TR 4 Formüleri denilen Alman sigorta cetveline göre de 01.06.1991 tarihi itibarıyla "pflichtbeitragszeit für kindererziehung (çocuk eğitimi için zorunlu prim)" süresinden rant sigortasına giriş yaptığı anlaşılmaktadır.

Davacı, Alman sigorta cetvelinde yer alan "pflichtbeitragszeit für kindererziehung (çocuk eğitimi için zorunlu prim)" süresini dikkate almak suretiyle ... Sigortasına giriş olan 27.06.1991 tarihinin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak belirlenmesini ve aksi kurum işleminin iptalini istemiştir.

Mahkemece, anılan yurt dışı süresinin eylemli çalışma olmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

10.04.1965 tarihli resmi gazetede yayımlanarak 01.11.1965 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin uzun vadeli sigorta kollarından olan “Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları(aylıkları)” başlıklı beşinci bölümde düzenlenen konuya ilişkin Ek Sözleşmenin 29’uncu madde 4’üncü fıkrasının “(4) Bir kimsenin Türk sigortasına girişinden önce bir Alman rant sigortasına girmiş bulunması halinde, ... Sigortasına girişi, Türk Sigortasına giriş olarak kabul

edilir.” hükmünü içermekte olup, anılan Uluslararası ikili sözleşme hükmü ile sözleşme hükmünün düzenlendiği bölüm birlikte değerlendirildiğinde, bir kimsenin Türk sigortasına girmeden önce, sözleşme hükmü kapsamında, malüllük, yaşlılık ve ölüm Sigortalarından Alman rant sigortasına girmiş bulunması halinde, rant sigortasına giriş tarihinin, Türk sigortasına giriş tarihi olarak kabul edilmesi gerekeceği düzenlenmiştir.

Öte yandan,dava dosyası içerisinde yer alan kurum yazıları ile benzer nitelikteki dava dosyalarına gönderilen davalı Kurum yazıları ve ekli tercümeli Alman Sigorta Merci yazılarından; Alman mevzuatına göre, zorunlu prim sürelerinin (Türkçe deyişle uzun vade sigorta kollarından olan malüllük,yaşlılık ve ölüm sigortası) olarak adlandırılan sürelerin, zorunlu ödenen prim süreleri ya da hususi hükümlere göre primi ödenmiş veya ödenmiş varsayılan süreler olarak adlandırıldığı görülmektedir.

Nitekim Almanya Federal Cumhuriyeti Sosyal Yasa (SGB) VI.Kitab’ın (Alman Sosyal Kanunu) konuya ilişkin Yasal Aylık Süreleri’ni düzenleyen beşinci başlık 55.maddesi “Prim ödeme süreleri,mecburi veya isteğe bağlı sigorta primlerinin ödendiği sürelerdir.Özel yasalara göre ödenmiş kabul edilen mecburi sigorta primlerine ilişkin süreler de, mecburi sigorta primlerinin ödendiği süreler olarak kabul edilir.” Hükmünü içerirken;

“çocuk yetiştirme süreleri” başlıklı 56.maddesi (1) no’lu bendinin “Bir çocuğun yetiştirildiği süreler için,çocuğun ilk üç yaşı içerisinde mecburi sigorta primleri ödenmiş olarak geçerlidir..” hükmünü içermesi karşısında, dava dosyası içerisinde yer alan Alman sigorta kurumuna ait sigorta hesabında, davaya konu yapılan ve rant sigortasına giriş tarihi olarak öngörülen 27.06.1991 tarihini içeren 01.06.1991-30.06.1991 tarihleri arası dönemde “pflichtbeitragszeit für kindererziehung (çocuk yetiştirme için zorunlu prim süresi)” olarak adlandırılan sürenin, yukarıda bahsedilen Uluslararası Ek Sözleşme hükmü kapsamında,

uzun vadeli sigorta kollarından olan malüllük, yaşlılık ve ölüm Sigortalarından Alman rant sigortasına giriş niteliğinde bir sigortalılık girişi olarak alınması gerekir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın, eksik incelemeyle ve hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma gerekir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.