Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/17044 K.2018/378

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Davacı 15.06.2006 - 26.07.2009 tarihleri arasında davalı belediyede kesintisiz çalıştığının tespitini istemiş, mahkemece kuruma bildirilen süreler dışlanmak suretiyle 338 günlük sürenin bildirilmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiş ise de, söz konusu hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Davacının, davalı ...’na ait ...Restoran işletmesinde çalıştığını iddia etmesi karşısında, bu dönem içinde yapılan bildirimlerin söz konusu tesisin işletmesini ihale yolu ile alan şirketlerden olduğu ve dava sonucu verilecek kararın bu şirketlerin hak alanını etkileyeceği (davacının çalışmalarının belediyede geçtiğine karar verilmesi durumunda söz konusu bildirimlerin iptal edilmesi gerekeceğinden) göz önünde tutulduğunda, 6100 Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124. maddesinde “…maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir.

Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir…” hükmü uyarınca, dava dışı şirketlere usulüne uygun şekilde husumet yöneltilmeli, ilgili şirketlerin göstereceği bütün deliller toplandıktan sonra, tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Diğer taraftan her ne kadar yazılı şekilde karar verilmiş ise de, kabule konu sürelerde işverenin kim olduğunun belirlenmemesi (hangi işveren yanında ne kadarlık sürenin kabul edildiği) yerinde görülmemiştir. Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.