Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/2756 K.2015/8930

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün davalı taraflar avukatlarınca temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davalı işverene ait 236373 sicil numaralı inşaat işyerinden 01.05.1992 – 31.10.1992, ... sicil numaralı oto alım satımı işyerinden 01.10.2001 – 26.03.2003 tarihleri arasında, dava dışı işverenlere ait .... sicil sayılı işyerlerinden 07.04.2004 – 30.06.2005, 02.08.2005 – 01.11.2005 dönemlerinde davalı Kuruma tam gün üzerinden eksiksiz sigortalılık bildirimleri gerçekleştirilen davacıya 01.10.2006 günü itibarıyla 506 sayılı Kanun hükümleri gereğince yaşlılık aylığı bağlandığı, 01.05.1992 - 28.04.1997 tarihleri arasında inşaat halinde davalı işverene ait olan apartmanın 28.04.1997 - 15.01.2001 döneminde 12 dairesinin farkı tarihlerde satıldığı,

davacının anılan apartmanın kapıcı dairesinde oturduğu anlaşılmakta olup istem 01.11.1992 – 07.04.2004, 30.06.2005 – 02.08.2005, 01.11.2005 – 11.04.2006 tarihleri arasında davalı işverene ait apartmanda, oto galerisinde, çiftlikte hizmet akdine tabi olarak geçmesine karşın bildirilmeyen çalışma sürelerinin tespitine ilişkindir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

İnceleme konusu davada dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir.

Bu bakımdan, öncelikle davacı vekilinden sorulmak suretiyle hangi tarihlerde hangi işyerleri yönünden istemde bulunulduğu belirlenmeli, 01.11.1992 tarihinden bağımsız bölüm niteliğindeki apartman dairelerinden ilkinin satışının gerçekleştiği 28.04.1997 gününe kadar olan dönemde davalı ... işverenlik sıfatının bulunduğu belirgin ise de 28.04.1997 tarihinden itibaren süregelen dönem bakımından işverenin/işverenlerin kim olduğu belirlenerek gerektiğinde yöntemince davaya katılımları sağlanmalı, aynı çevrede faaliyet yürüten işverenler ve çalışanların bilgi ve görgülerine başvurulmalı,

mahkemece dinlenen tanıklar ve davalı işveren vekilince apartman görevlisi olarak hizmet verdiği belirtilen,...numaralı apartmanın kapıcı dairesinde oturan davacının, bu görevi ile birlikte oto galerisi işyerinde ve ayrıca Etimesgut Havaalanı yolunda yer alan çiftlikte aynı tarih ve zaman aralığı içerisinde nasıl çalışabileceği davacı vekili ile tanıklardan sorulmak suretiyle ortaya konulmalı, çalışmaların tam gün üzerinden gerçekleşip gerçekleşmediği saptanmalı, belirdiği takdirde tanık anlatımları arasındaki çelişkiler giderilmeli, toplanan tüm kanıtlar değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yetersiz tanık anlatımlarına dayanılarak istemin hüküm altına alınması isabetsiz olduğu gibi, bildirimi yapılan 01.10.2001 – 26.03.2003 dönemi dışlanmayarak fazla prim ödeme gün sayısına karar verilmesi de usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı taraflar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.