Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/9981 K.2015/11190

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanun’un 79/10 hükmü uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada, davacı, 01.03.1996-15.10.2004 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığı halde, Kuruma eksik bildirilen günlerin tespitini talep etmiş, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir.

Öncelikle, mirasbırakan ...'ın veraset ilamı getirtilerek, tüm yasal mirasçıları belirlenmeli, mirasçıların mecburi dava arkadaşı olarak davada yer almaları sağlanmalı, davalıların veraset ilamının iptaline dair dava olduğu iddiaları karşısında söz konusu davanın sonucu beklenip mirasçılar tespit edilmelidir.

Öte yandan, davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla, davacının şahsi sicil dosyası getirtilmeli, davacının çalışmanın geçtiği işyerinden Kuruma verilen dönem bordrosu olup olmadığı araştırılarak, var ise dava konusu döneme ilişkin dönem bordroları istenerek,

bu bordrolarda kayıtlı tanıklar dinlenmeli, işverenin bordrolarında Kurum kayıtlarına geçen tanık bulunamaz ise, davacının çalışmasının geçtiği iddia edilen işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinin sahipleri zabıta marifetiyle tespit edilerek bilgi ve görgülerine başvurulmalı, ifadeleri hükme dayanak kılınan tanıkların dava konusu yapılan tarihte iş yeri sigortalısı veya komşu iş yeri işvereni veya çalışanı olup olmadığı araştırılmalı, bu araştırmada gerekirse zabıta aracı kılınmalı, davalı Kurumdan, anılan kişilerin belirtilen tarihte sigorta bildirimlerinin hangi iş yerinden yapılmış olduğu sorulmalı,

varsa iş yerinde tutulması gerekli dosyalar ile ücret bordroları getirtilmeli, işyeri ile ilgili müfettiş raporları olup olmadığı araştırılmalı, işverenin kanun kapsamına alınış ve çıkış tarihleri Kurumdan sorulmalı, vergi kayıtları celp edilip işverenin işe giriş tarihinde faal olup olmadığı araştırılmalı, elde edilen bilgilerin tanık anlatımlarında belirtilen olgularla örtüşüp örtüşmediği de irdelenerek, sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.