Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/11024 K.2019/8740

Dava, yersiz ödenen sağlık giderlerinin yasal faiziyle tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davacı ve davalı vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacının, 01.10.2008 tarihi itibariyle 4/1-b kapsamında tescilinin yapıldığı, 26.03.2012 tarihli Kurum işlemi ile, 24.09.1987-31.12.2009 tarihleri arası vergi kaydına istinaden sigortalılığının 31.12.2009 tarihi itibariyle sonlandırılması sonucu iptal edilen sigortalılık dönemi için ödenen primlerin sigortalıya iade edilmek üzere emanete alındığı, 06.07.2010-11.04.2011 tarih aralığında sigortalı olmadığından bahisle bu dönem için yapılan 9.075,62 TL yersiz sağlık yardımlarının ise Kurum alacağı olarak tespiti sonucu yasal faiziyle tahsili için eldeki davanın açıldığı,

Mahkemece, "...uyuşmazlığın davacının zorunlu sigortalılık niteliği taşımadığı 06/07/2010 tarihinden sonra davalıya ve bakmakla yükümlü olduğu kişilere yapılan tedavi giderlerinin davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği noktasında toplanıldığı,

davacının dava konusu dönemde zorunlu veya isteğe bağlı sigortalı olmadığı gibi fazla prim ödemesinin isteğe bağlı sigortalı olarak kabulü yönünde herhangi bir talebinin olmadığı ve fazladan ödediği 3.262,06 TL'nin tarafına iade edilmesi yönündeki başvurusuna istinaden bu tutarın kurumca tahakkuk ettirilen borçtan mahsup edilmesi sonucu davalının zorunlu sigortalılığının sona erdiği 31/12/2009 tarihinden sonra herhangi bir ödemesinin de söz konusu olmadığı, ayrıca davalının genel sağlık sigortası kapsamında kayıt ve tescilinin olmadığı,

bu nedenle 5510 sayılı yasanın 60. maddesine göre genel sağlık sigortalısı sayılamayacağı ve sağlık yardımlarından yararlanma şartlarını taşımadığı ve bu nedenle dava konusu tedavi giderlerinin yersiz ödeme olarak kabul edilerek anılan yasanın 96/a maddesi gereği yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği anlaşılmakla...” gerekçeleri ile, Kurumca sigortalılık süresinin iptali sonucu emanete alınan prim ödemelerinin re’sen yersiz sağlık giderine mahsubu sonucu kalan 7.443.30 TL’nin yasal faiziyle ödenmesi gerektiğinin hüküm altına alındığı anlaşılmaktadır.

Karar eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

1479 sayılı Kanunda, 506 sayılı Kanun'un 79. maddesine paralel geçmişe yönelik sigortalılık tesciline imkan veren yasal düzenleme bulunmadığından anılan sigortalılık niteliğine sahip olunmadığı döneme ait prim borçlarının daha sonraki tarihlerde Kurumca hatalı olarak geriye dönük tahsil edilmesi de ilgiliye zorunlu sigortalılık hakkı kazandırmaz. Ancak davacı sigortalı tarafından yapılan prim ödemelerinin sigortalıya iade edilmemiş olması nedeniyle, ihtilafın öncelikle 5510 sayılı yasanın 50. maddesinde düzenlenen isteğe bağlı sigortalılık kapsamında değerlendirilmesi, davacının ödediği primlerin karşıladığı süre kadar isteğe bağlı sigortalı olarak kabul edilerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

O hâlde, davacı ve davalı vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.