Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/12084 K.2018/10363

.....

Dava, iptal edilen hizmet sürelerinin geçerli olduğunun ve buna dayalı olarak kesilen yaşlılık aylıklarının kesildiği tarihten itibaren faiziyle ödenmesi gerektiğinin tespiti, hak sahibi eş için ölüm aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı ...'ın sigorta süresinin tespitine (hizmet süresinin geçerli sayılması) ilişkin talebinin konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına,davacı ...'a 01/11/2014 tarihi itibariyle toplam 5657 prim ödeme gün sayısı üzerinden ölüm aylığı bağlanmasına, davacının diğer taleplerinin reddine,

karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının ...... ve ......09.02.1973 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, oda kaydından dolayı 22.03.1985 tarihi itibari ile tescilinin yapıldığı, 720 gün askerlik borçlanması ile birlikte yaşlılık aylığı tahsis koşulları oluşmakla 01.11.1999 tarihi itibari ile kısmi yaşlılık aylığı bağlandığı ancak.

16.03.2005 tarih ve 1 sayılı müfettiş raporuna istinaden oda kaydının geçersiz kılınması nedeniyle 01.06.2005 tarihi itibari ile kısmi yaşlılık aylığının iptal edildiği, yargılama sürecinde sigortalının 26.08.2014 tarihinde öldüğü, davacı murisin mirasçıları davacılar tarafından yargılama sürecinde 27.10.2014 tarihinde 5510 sayılı Kanun'un Geçici 54'ncü madde kapsamında başvuruda bulundukları, Kurum cevabında.

Geçici 54'ncü madde birinci fıkrasından yararlanabileceği, hak sahibi eşe başvuruyu takip eden 01.11.2014 tarihi itibariyle toplam 5657 gün üzerinden ölüm aylığı bağlanabileceğinin belirtildiği, mahkemece;sigorta süresinin tespitine (hizmet süresinin geçerli sayılması) ilişkin talebinin konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına,hak sahibi eş ...'a 01/11/2014 tarihi itibariyle toplam 5657 prim ödeme gün sayısı üzerinden ölüm aylığı bağlanmasına, davacının diğer taleplerinin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemenin hükmü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

6552 sayılı Yasa'nın 58. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'ya eklenen Geçici 54. madde “Mülga 4355 sayıl...., mülga 5373 sayılı....... ve mülga 507 sayılı......... göre; esnaf ve sanatkâr siciline veya odasına ya da her ikisine birden kayıtları bulunmakla birlikte üye kayıtlarının mevzuata uygun olarak yapılmadığının tespit edilmesi üzerine,

Kuruma kayıt ve tescili yapılmakla birlikte, 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22.03.1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim, gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31.12.2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılır..." hükmünü içermekte olup; anılan yasal düzenlemeyle getirilen lehe uygulamanın, sahte sigortalılıkta uygulanması mümkün değil ise de.

Kurum tarafından, Geçici 54'ncü madde birinci fıkrasından yararlanılabileceği kabul edilmekle kesilen aylıkların kesildiği tarihten itibaren tekrar bağlanması gerektiğinin gözetilmesi gerekir.

Sigortalılık süresinin geçerli sayılması talebinin, Geçici 54'ncü madde kapsamında konusuz kaldığının kabulü isabetli olup ancak; ölüm tarihine kadar muris sigortalı ...'ın yaşlılık aylığı aynı şartlarda geçerli sayılmalı, ölüm aylığı talebi, hak sahibi eş yönünden tahsis koşulları irdelenip sonucuna göre karar verilmelidir. Mahkemenin, bu maddi ve hukuki olguları gözetmeksizin eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, taraf vekillerinin temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.