Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/18217 K.2019/3735

Dava, 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti ile yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava dosyası incelendiğinde, davacı, prim borcunu ödeme planı çerçevesinde yaptıktan sonra 1997-2001 dönemlerine ilişkin tevkifatların, davacının baba ismi yazılmadığından davalı kurum tarafından iptal edildiğini belirterek 1997 tarihinden 2001 tarihine kadar kesintisiz olarak tarım bağkur sigortalısı olduğunun tespiti ile başvuru tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş olup mahkemece, davanın kabulü ile davacının 01/01/1997 ile dava 31/12/2001 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile davacıya 01/08/2013 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verildiği anlaşılmış ise de, aidiyet yönünde kurulan hüküm eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

Bu tür aidiyet ve tespit davalarında gerçeğin tam olarak saptanması için, işin kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde etraflıca araştırılması gereği ortadır. Vazgeçilemez ve devredilemez nitelikteki temel haklardan olan sosyal güvenlik hakkının yaşama geçirilmesine yönelik tespit ve aidiyet davalarının kamu düzenine ilişkin davalardan olduğu gözetilerek, davacının iddiasının gerçekliğinin resen araştırma ile saptanması gereklidir.

Belirtilen açıklamalar ışığında somut olaya dönüldüğünde, mahkemece her ne kadar kamu kurumlarından ikmal edilen belgeler ve bir kısım tanık beyanına göre karar verilmiş ise de, dosyada yer alan belgelerin incelenmesi neticesinde, davacının isim ve soyad bilgileri tevkifat listelerinde yer almakla birlikte kuşkuya yer vermeyecek şekilde tevkifatların davacıya ait olup olmadığına dair araştırılma yapılmadan ve tevkifatların davacıya ait olduğu kesin olarak belirlenmeden yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz bulunmuştur.

2) Mahkemece yapılacak araştırma neticesinde, 1997-2001 arası döneme ilişkin tevkifatların davacıya ait olduğunun saptanması halinde ise, davacının prim borcunun varlığı kurumdan sorulmalı, prim borcu bulunması halinde davacıya ödeme için mehil verilerek sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.