Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/2524 K.2016/3705

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada; davacı, davalı işverene ait işyerinde 1995 yılı başlarından 30.09.2010 tarihine kadar askerlik süresi hariç çalışmalarının tespitini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının 15/02/1995 ila 17/09/2010 tarihleri arasında, askerlik yaptığı 26/11/1997 ila 26/05/1999 tarihleri arasındaki süre ve sigortalı kaydı bulunan 01/09/2000 ila 30/09/2001 tarihleri arasındaki kayıtlı günler haricindeki eksik bildirilen günlerde ve 01/10/2004 ila 17/09/2010 tarihleri arasındaki sigortalı kaydı bulunan günler dışında kalan aylardan eksik bildirilen günlerde sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkemece, yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Mahkemece, kolluk tarafından tespit edilen komşu işyeri tanıklarının bir kısmı ve davacı tanıkları dinlenmiş ise de, tanıklar, davacının çalışma süresi yönünden net bir beyanda bulunmadıklarından davacının çalışmasının gerçekliği ve süresinin belirlenebilmesi amacıyla;

tespit edilen diğer komşu işyeri tanıklarının da dinlenmeli, yeterli kanaate ulaşılamadığı takdirde yeniden davacının çalışmalarını bilebilecek komşu işverenler ve bu işverenlerin çalıştırdığı bordrolara geçmiş kişiler zabıta marifetiyle titizlikle araştırılarak belirlenmeli, dinlenen tanıklar dışında belirlenen tanıkların bilgi ve görgülerine başvurulmalı, sigortalının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği,

ya da bildirim dışı kaldığı hususu yeterince araştırılmalı, böylece, uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.