Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/716 K.2016/3496

Davacı, davalı işyerinde 5953 sayılı Kanun kapsamında Basın İş Kanununa tabi olarak çalışmasında itibari hizmet süresinden faydalanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı ve davalılardan ........... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada; davacı, davalı işverenler nezdinde 09.03.2006 – 26.01.2011 tarihleri arasında sayfa sekreteri olarak çalışmalarının 5953 sayılı Kanun kapsamında Basın İş Kanununa tabi olduğu ve sigorta primlerinin bu kapsamda yatırılması gerektiğinin tespitini istemiş, mahkemece, emekli iş baş müfettişi bilirkişi raporu esas alınarak, davacının dava dışı .... ile merkez ....'ye ait işyerlerinde 09.03.2006 – 31.01.2010 tarihleri arasında 506 sayılı Kanunun Ek 5 maddesi kapsamında itibari hizmet gerektirir çalışmalar yaptığının tespitine, davalı Turkuvaz şirketi yönünden ise davanın husumet nedeni ile reddine dair davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4-a bendi kapsamındaki sigortalılara ilişkin olduğu ancak, geçiş hükümlerini içeren aynı Yasa'nın geçici 7. maddesi hükmünde "Bu Yasanın yürürlük tarihine kadar 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı, 02.09.1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17.10.1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08.06.1949 tarihli ve 5434 sayılı Yasalar ile 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı Yasa'nın geçici 20'nci maddesine göre sandıklara tâbi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri,

fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları Yasa hükümlerine göre değerlendirilirler" hükmü ve genel olarak Yasaların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı karşısında, 506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 40. maddesi ve 5953 sayılı Kanundur.

506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinde, 212 sayılı Kanunla değiştirilen 5953 sayılı basın mesleğinde çalışanlarla çalıştıranlar arasındaki münasebetleri düzenleyen kanun kapsamına tabi olarak çalışan sigortalıların 5953 sayılı Kanunu değiştiren 212 sayılı Kanunun birinci maddesi kapsamına giren işyerlerinde geçen çalışmalarının ve basın kartı yönetmeliğine göre basın kartına sahip olmak suretiyle gazetecilik yaparken, kamu kurumlarına giren ve bu kurumlarda meslekleriyle ilgili görevlerde istihdam edilen sigortalıların basın müşavirliklerinde geçen çalışmalarının itibari hizmeti gerektiren çalışmalar olduğu belirtilmiş,

öngörülen istisnaları dışında 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 40. maddesine 19.01.2013 tarihli resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6385 sayılı Kanunun 15. maddesi ile eklenen düzenleme ile de, basın ve gazetecilik mesleğinde Basın Kartı Yönetmeliğine göre basın kartı sahibi olmak suretiyle fiilen çalışanların ve Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Basın Kartı Yönetmeliğine göre basın kartı sahibi olmak suretiyle.

Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunda haber hizmetinde fiilen çalışanların bu çalışma sürelerinin fiili hizmet süresi zammının hesabında gözetileceği hüküm altına alınmış, 21. maddede de, anılan düzenlemenin 2008 yılı Ekim ayı başından itibaren geçerli olacağı belirtilmiştir.

Dosya kapsamından, davacının 09.03.2006 – 30.11.2006 tarihleri arasında bildirimlerinin bulunduğu dava dışı .....'nin davalı ..... ile ilişkisi, Merkez Gazete şirketinin Merkez Süreli Yayınlar şirketince devralıp almadığı, yeni unvanı olup olmadığı hususlarında araştırma yapılmadan, ...... ile ..... arasında devir ya da yeni unvan şeklinde bir ilişki bulunmaması halinde .....'nin HMK ’nın 124. maddesi gereğince davaya dahil edilerek,

göstereceği deliller de toplanmak suretiyle karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yine davacının 25.04.2008 – 31.01.2010 tarihleri arasında davalı Turkuvaz şirketi işyerinden bildirimler olduğu ve bu bağlamda davada uyuşmazlığa konu dönem yönünden davalı Turkuvaz şirketine husumet yöneltilebileceği değerlendirilmediği,

davacının Turkuvaz şirketi nezdindeki anılan dönem çalışmaları yönünden davalı Merkez ....'nin sorumlu tutulamayacağı, 01.10.2008 tarihi ve sonrası uyuşmazlık konusu dönem yönünden yönünden ise davacının basın ve gazetecilik mesleğinde Basın Kartı Yönetmeliğine göre basın kartı sahibi olması gerektiği, Basın-Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü Basın Yayın Dairesi Başkanlığı'nın 28.05.2014 tarihli yazısında davacının 15.03.2006 tarihinde görevinden ayrılması nedeniyle basın kartının iptal edildiğine ilişkin cevabi yazı dikkate alınmadan, mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davacı, davalılardan ........... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.