Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/7606 K.2017/4620

Dava, Tarım Bağ-Kur sigortalılık tespiti ile hizmetlerinin birleştirilmesi durumunda kısmi veya tam yaşlılık aylığına hak kazanabileceğinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava dosyası incelendiğinde, davacı, 12.10.1982 tarihinden 14.04.1996 tarihine kadar çiftçilik yaptığını, Tarım Kredi Kooperatifinde 12.10.1982 tarihinde çiftçi olduğuna dair kayıt bulunduğunu belirterek sigortalılık başlangıç tarihinin 12.10.1982 olduğunun tespiti ile hizmetlerinin birleştirilmesi durumunda kısmi veya tam yaşlılık aylığına hak kazanabileceğinin tespitini talep etmiş, mahkemece, 2926 sayılı Kanunun 10. maddesi gereği, davacının 11.10.1982 tarihinde Tarım Kredi Kooperatifine başvurması ve kooperatif ortaklığına kabul edilmesi dikkate alınarak,

Bağ-Kur sigortalılık başlangıcının 12.10.1982 olduğunun tespitine, hizmet birleştirmesi ve yaşlılık aylığına hak kazanabileceğinin tespitine ilişkin talep yönünden ise hukuki yararı bulunmadığından reddine karar verildiği, davacının tespitine karar verilen dönem için herhangi bir tevkifatı veya prim ödemesinin bulunmadığı, 01.01.1984-18.03.1986 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu, 27.02.2012-2014/7 arasında 5510 sayılı Yasa’nın 4/1-a maddesi kapsamında hizmetlerinin bulunduğu anlaşılmıştır.

1- Öncelikle, mahkemece her ne kadar hizmet birleştirmesi ve yaşlılık aylığına hak kazanabileceği talebi yönünden hukuki yarar yokluğu nedeni ile red kararı verilmiş ise de, davacının bu konudaki talebi net değildir.. Mevcut hizmetleri dikkate alındığında yaşlılık aylığı bağlanamayacağı belirgin olup, tahsis talep etmesi durumunda, hukuki yarar yokluğu yerine davanın esastan reddedilmesi gerektiğinden, davacının bu konuda talebinin açıklattırılması gerekmektedir.

2- Mahkemece 11.10.1982 tarihinin Bağ-Kur sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmesi yönünden yapılan incelemeye gelince, söz konusu hüküm yanılgılı değerlendirmeye dayalıdır.

Tarım Bağ-Kur sigortalılığının yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Kanunda, bildirimsiz kalan sigortalılar için 506 sayılı Kanunun 79. ve 5510 sayılı Kanunun 86. maddesinde öngörülen "hizmet tespiti" davasına koşut bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Anılan düzenlemede, kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takiben başlayacağının hükme bağlanmış olması karşısında, kayıt ve tescil, yada tescil yerine geçen iradi prim ödemesi veya prim tevkifatı öncesine isabet eden tarımsal faaliyet ve buna dayalı "tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti" söz konusu olmayacağından mahkemece bu husus gözetilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.