Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2016/9489 K.2018/8923

Dava, ... İş Mahkemesi 2013/311 E 2014/311 K sayılı kesinleşmiş ilamına ilişkin yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, ... İş Mahkemesi 2013/311 Esas 2014/311 karar sayılı ve 25/06/2014 tarihli hükmünün iptaline, davacının subut bulmayan davasının reddine karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunan ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekir.

Öncelikle, eldeki uyuşmazlığa ilişkin ilgili Anayasa ve Yasa maddelerinin incelenmesi gerekirse;

1982 Anayasası'nın 158. maddesi ile "Uyuşmazlık Mahkemesi adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemeye yetkilidir." düzenlemesi kabul edilmiştir.

2247 sayılı Yasa'nın 1. maddesi ile Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev tanımı yapılarak; Mahkeme'nin adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkili olduğu, aynı Yasa'nın 24. maddesi ile de Yasa'nın 1. maddesinde gösterilen yargı mercilerinden en az ikisi tarafından, görevle ilgili olmaksızın kesin olarak verilmiş veya kesinleşmiş, aynı konuya ve sebebe ilişkin, taraflarından en az biri aynı olan ve kararlar arasındaki çelişki yüzünden hakkın yerine getirilmesi olanaksız bulunan hallerde hüküm uyuşmazlığının varlığı kabul edileceği düzenlenmiştir.

1086 sayılı HUMK'nın 445/10. maddesinde iki tarafı ve sebebi aynı bir dava hakkında verilen bir karara aykırı yeni bir karar verilmesine sebep olabilecek bir madde yokken yine o Mahkeme veya diğer bir Mahkeme tarafından önceki kararın hükmü aksine bir hüküm ve karar verilmiş olup da her iki kararında kesinlik kazanması halinde tarafların yargılamanın iadesi isteğinde bulunulabileceği kabul edilmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 375/1-ı maddesi uyarınca HUMK'nun 445/10. maddesi ile paralel olarak, bir dava sonunda verilen hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada öncekine aykırı bir hüküm verilmiş ve bu hükmün de kesinleşmiş olması yargılamanın iadesi sebebi olarak düzenlenmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden; yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunan ...'nın, 18.05.2005-23.06.2005 tarihleri arasındaki çalışmalarının gerçek çalışma olmaması sebebiyle iptal edildiği, iptal neticesi 5434 sayılı sigortalılığından dolayı kendisine bağlanan yaşlılık aylığının da iptal edilerek borç tahakkuku yapıldığı, ... tarafından ilk olarak idari yargıda; emekli aylığının Kurum tarafından iptali işlemi ve borç tahakkuk işleminin iptali için dava açtığı,05.07.2011 tarihinde davanın reddine karar verildiği, idari yargıda açılan davanın reddi üzerine Kurum tarafından 13.09.2012 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı,

Kurum tarafından açılan davanın kabul edilerek 04.09.2014 tarihinde temyiz edilmeksizin kesinleştiği, idari yargıda ... tarafından açılan davanın temyiz incelemesi neticesi bozulması üzerine 27.01.2015 tarihinde davanın kabulüne karar verilerek Kurum işleminin iptaline karar verildiği, işbu kararın 31.12.2015 tarihinde temyiz incelemesinden geçmek suretiyle kesinleştiği, 16.02.2016 tarihinde yargılamanın yenilenmesi istemli işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, yargılamanın yenilenmesi istemi kabul edilmiştir.

1086 sayılı HUMK'nın 445/10. (6100 sayılı HMK'nun 375/1-ı maddesi) maddesi kapsamında,yargılamanın iadesi isteğinde bulunulabilmesi için iki hükmünde hukuk mahkemelerinden (asliye-sulh hukuk veya özel mahkemelerinden) verilmiş olması gerekir. Bu kapsamda, hükümlerden biri hukuk mahkemesi diğer biri idari mahkeme tarafından verildiği durumlarda, yargılamanın iadesi yoluna değil, ancak hüküm uyuşmazlığının giderilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulabilir. (2247 sayılı Yasa'nın 1. ve 24.,25. maddeleri; Prof. Dr. Baki Kuru Hukuk Muhakemeleri Usulü, C.5, 6. Baskı, s.5226-5227; Prof. Dr. Erdal Tercan, Farklı Yargı Kollarına Mensup Mahkemeler Arasındaki Hüküm Uyuşmazlığı, www.uyuşmazlık.gov.tr/galeri/sempozyum2/ erdaltercan.pdf ).

Bu durumda, eldeki uyuşmazlık kapsamında, yargılamanın iadesi koşulları oluşmadığı, Gaziantep 3. İş Mahkemesi 2013/311 esas 2014/311 karar sayılı dosya davalısı ... tarafından ancak Uyuşmazlık Mahkemesi'ne, mahkemeler arasında çıkan hüküm uyuşmazlığının giderilmesi için başvurulabileceği gözetilerek isteğin reddine karar verilmesi gerekirken, Yasa'nın yanlış yorumlanarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve hatalı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.