Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/4511 K.2018/754

Dava, Alman rant sigortasına giriş tarihinin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Mahkemece uyulan bozma ilamında "dava dosyası içerisinde yer alan Alman Sigorta Kurumuna ait sigorta hesabında, davaya konu yapılan ve rant sigortasına giriş tarihi olarak öngörülen 11.3.1988 tarihini de içeren 11.3.1987-28.2.1990 tarihleri arası dönemde “Scbulausbildunğ (Okul Eğitimi)” süresinin kayıtlı bulunması karşısında; anılan sigorta hesabındaki kayıtlı sürelerin, yukarıda bahsedilen Uluslararası Ek Sözleşme hükmü kapsamında, uzun vadeli sigorta kollarından olan malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından Alman rant sigortasına giriş niteliğinde bir sigortalılık süresi olup olmadığı usulünce araştırılmalıdır.

Yapılacak araştırma neticesi, rant sigortası kapsamında bulunmadığının anlaşılması halinde, Türk-Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin sigorta başlangıcına dair yukarıdaki sözleşme hükmünün uygulanmasını gerektirecek nitelikteki rant sigortasına giriş tarihi açıkça belirlenmeli ve böylece davacının sigorta başlangıcına ilişkin istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmesi" gerektiği belirtilmiştir.

10.04.1965 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak 01.11.1965 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin uzun vadeli sigorta kollarından olan “Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları(aylıkları)” başlıklı beşinci bölümde düzenlenen konuya ilişkin Ek Sözleşmenin 29’uncu madde 4’üncü fıkrasının “(4) Bir kimsenin Türk sigortasına girişinden önce bir Alman rant sigortasına girmiş bulunması halinde, Alman rant sigortasına girişi, Türk sigortasına giriş olarak kabul edilir.” hükmünü içermekte olup, anılan Uluslararası İkili Sözleşme hükmü ile sözleşme hükmünün düzenlendiği bölüm birlikte değerlendirildiğinde, bir kimsenin

Türk sigortasına girmeden önce, sözleşme hükmü kapsamında, malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından Alman rant sigortasına girmiş bulunması halinde, rant sigortasına giriş tarihinin, Türk sigortasına giriş tarihi olarak kabul edilmesi gerekeceği düzenlenmiştir.

Alman Sigorta Merci yazılarında; "Okul ögrenimi görülen süreler sigorta hesabında sigortalılık süresi olarak nazari itibara alındığı, okul öğrenimi olarak dahil edilen süreler 58. maddenin 1. paragrafının 1. bendi ve 4. bendine göre kaydedilmekte olup primden muaf olmakla beraber sigortalılık süresi olarak hesaba katılacağı ve bu sürelerin primden muaf süreler" olduğu belirtilmiştir.

Almanya Federal Cumhuriyeti Sosyal Yasa (SGB) VI. Kitab’ın (Alman Sosyal Kanunu) konuya ilişkin Yasal aylık sürelerini düzenleyen 54. maddesinin 3 nolu alt bendinde "Primi azaltan süreler, gerek prim ödeme süreleri, gerekse hesaba dahil edilen süreler ile bir ilave süresi veya ikame sürelerini (Beşinci Başlık) içeren takvim ayları" olduğunun belirtildiği,

aynı şekilde Yasal Aylık Süreleri’ni düzenleyen beşinci başlık 58. maddesinin "Hesaba dahil edilen süreler" başlıklı 4. bendinde “16 yaşını doldurduktan sonra a)bir okula devam ettikleri, b)bir sanat okuluna veya bir yüksek okula devam edip okulu bitirdikleri, ancak en fazla yedi yıla kadarki.... ” hükmünü içermesi karşısında, dava dosyası içerisinde yer alan Alman sigorta kurumuna ait sigorta hesabında, davaya konu yapılan ve rant sigortasına giriş tarihi olarak öngörülen 11.3.1988 tarihini de içeren 11.3.1987-28.2.1990 tarihleri arası dönemde “Scbulausbildung (Okul Eğitimi)” olarak adlandırılan sürenin,

yukarıda bahsedilen Uluslararası Ek Sözleşme hükmü kapsamında, uzun vadeli sigorta kollarından olan malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından Alman rant sigortasına giriş niteliğinde bir sigortalılık girişi olması ve Türkiye'de sigorta başlangıcı için 18 yaş şartının gözetilerek varılacak sonuca karar verilmelidir.

O halde, davacı vekilinin, bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.